कविता-गझल-चारोळी-वात्रटिका

राज्य तमाचे येथें
बाह्य जगावरती,
म्हणून दिसे आम्हां,
विध्वंसक प्रवृती ।।१।।

नाश करण्यासाठीं
शक्तीच हवी येथे,
हेच रुप शिवाचे,
समजण्या अवघड जाते ।।२।।

जागा करु देई,
नविन घटनांना,
चक्र कसे चालेल,
न मिटवता त्यांना ।।३।।

डॉ. भगवान नागापूरकर
९००४०७९८५०
bknagapurkar@gmail.com

उपास तापास करुनी,शिणवित होतो देहाला
भजन पूजन करुनी,पूजीत होतो देवाला

कथा किर्तनें ऐकूनी,पुराण मी जाणिले
माळ जप जपूनी,प्रभू नामस्मरण केले

वेचूनी सुमनें सुंदर,वाही प्रभूचे चरणीं
फुलांचे गुंफूनी हार,अर्पण केले कंठमणीं

जाऊनी तीर्थ यात्रेत,दर्शन घेतले तीर्थांचे
प्रसिद्ध देवालयांत,चरण स्पर्षिले मूर्तीचे

मनामध्यें ठेऊन शांती,मूल्यमापन केले जीवनाचे
कांहीं न मिळाले हातीं,व्यर्थ दवडिले क्षण वेळेचे

संसारातील प्रेम व राग,ह्यातच मन गुरफटले
कर्तव्यातील एक भाग,प्रभू भक्तीसी संबोधले

परमार्थ आणि संसार,भिन्न नाहींत दोन
प्रभूचाच आहे संसार,मनी तूं हे जाण

कर्म फळ आशा,बाळगूं नको मनीं
तेंव्हा न येईल निराशा,कर्म करिता क्षणीं

डॉ. भगवान नागापूरकर
९००४०७९८५०
bknagapurkar@gmail.com

देव देव राहतो कुठे ?
सांग आई, सांग आई !
चंद्रावरती, सूर्यावरती
आभाळी की धरेवरती?

सागरात , पर्वतशिखरी
जंगलात की पाण्यामध्ये
दगडगोट्यात,धातूमध्ये
देवळात की मठामध्ये?

शाळामध्ये, घरामध्ये
रानीवनी की मुर्तीमध्ये
मंत्रतंत्र की ग्रंथामध्ये
महाली की कोपीमध्ये ?

तुझी वात माझ्यामध्ये
माझा दीप तुझ्यामध्ये
दिसला गं देव माझा
आई, मला तुझ्यामध्ये
देव देव राहतो कुठे?

-- विठ्ठल जाधव
शिरूरकासार, जि.बीड
सं.९४२१४४२९९५

( जुन्या काळीं, अर्जन्सी दर्शविण्यासाठी असें लिहीत –

‘जेवत असलात तर हात धुवायला इकडेच या’.

त्या आधारानें, हें काव्य, जरासें खट्याळ ).

तुम्ही

तातडीनें इकडे या,

अर्जंट या.

जेवत असलात तर

हात धुवायच्या आधी

इकडे या.

अन् मत द्या.

पाणी पीत असलात तर

फुलपात्रं खाली ठेवण्यांआधी

इकडे या.

अन् मत द्या.

आंघोळ करत असलात तर

कपडे बदलण्यांपूर्वी,

ओल्या कपड्यांनीच

इकडे या.

अन् मत द्या.

पण दुसरा ‘अर्जंट कॉल’

आला असला,

आणि तुम्ही

टॉयलेटमध्ये असलात तर,

तर घाई करूं नका,

तुमचा वेळ घ्या,

तिकडेच हात धुवा,

नंतर या.

मात्र, या.

अन् मत द्या.

(आणि तेंही आम्हालाच). १

कारण,

तुमच्या भेटी घेऊन,

अन् तुम्हाला ‘भेटी’ देऊन

आम्ही इनव्हेस्ट केलेलं आहे,

त्याचं ‘रिटर्न’

नको कां आम्हाला मिळायला ? २

आमचा कँडिडेट

निवडणुकीतून ‘रिटर्न’ होऊन

घरीं बसायला नको ;

तर, तो

MLA म्हणून

विधानसभेत

‘रिटर्न’ व्हायला हवा. ३

म्हणून,

जेवत असलात तर

हात धुवायच्या आधी

इकडे या.

अन्, टॉयलेटमध्ये असलात तर

दमानं या,

हात धुवून या.

पण या जरूर. ४

हात धुवा किंवा धुवूं नका,

पण धुतल्या तांदळासारखं वर्तन ठेवा,

या, आम्हांलाच मत द्या,

आणि आम्हांलाच जिंकवा. ५

- - सुभाष स. नाईक

तीन तपे गेली गौरी घरी नव्हती आली
चिमुकल्या पावलांनी दारी प्रकटली
गौरी आली गौरी कसे करू मी स्वागत
हृदयाच्या पाळण्यात झेलते अलगद ।।
गौरी आली गौरी आनंदले घरदार
आगमने तिच्या परिपूर्ण हा संसार ।।
गौरी आली गौरी सानथोर पुलकित
कुठे ठेवू कुठे नको झाले कवतिक ।।
गौरी आली गौरी झूला फुलांनी सजवा
सोनुल्या ह्या अपर्णेला पाळणी मिरवा ।।
गौरी आली गौरी सोन्या मोत्यांनी नटवा
रेशमाच्या गादीवर हलके जोजवा ।।
गौरी आली गौरी वाटा बाई गोड धोड
आजी काकी मामी मावशी पुरवती कोड ।।
गौरी आली गौरी नांव ........... ठेवियले
....... च्या कुळी लाख दिवे उजळले ।।
(आडनांव)

घड्याळ होते भिंतीवरती

टिक टिक करुन चाले

सतत दिसली चाल काट्यांची

एकाच दिशेने हाले

धावत होता एक तुरु तरु

दुजा हळूच धांवे

छोटा जाड्या मंद असून

पळणे ना ठावे

पळत असती पुढे पुढे

समज देती काळ-वेळेचा

किती राहील शिलकीमध्ये

प्रवास आपुला जीवनाचा

जीवन चक्रापरि फिरती

घड्याळ्यामधले सारे काटे

जाणीव करुन देती सतत

आपण कोठे अन् जीवन कोठे

डॉ. भगवान नागापूरकर

९००४०७९८५०

आश्विन कृष्ण द्वादशीला गोवत्स द्वादशी म्हणतात. यालाच 'वसुबारस ' असे नांव आहे.

समुद्रमंथनातून पाच कामधेनू निर्माण झाल्या. त्यातील नंदा नावाच्या धेनूला उद्देशून हे व्रत आहे. या दिवशी स्त्रिया एकभुक्त राहून सायंकाळी सवत्स धेनूचे पूजन करतात. तिची प्रार्थना करतात. हे सर्वात्मिके आणि सर्व देवांनी अलंकृत अशा नंदिनी माते, तू माझी मनोकामना सफल कर. गोडधोड करून तिला खाऊ घालतात.

उत्तर भारतात या व्रताला वछवाँछ असे म्हणतात.

अटळ दान, जीवा मृत्यूचे
त्याला कधीच घाबरू नये

सात्विक, वात्सल्यामृताचे
कधीच विस्मरण होऊ नये

प्रीतभाव! उर्मी स्पंदनांना
त्याचा तिरस्कार करू नये

भोग भाळीच्या दुष्टचक्रांचे
भोगता, ईश्वरा विसरु नये

जन्ममरण! सत्य चराचराचे
असत्य! कधीच समजू नये

पराधिनता, हा जन्म मानवी
देह! अमर्त्य कधी समजू नये

विवेकी! सदा सत्कर्म करावे
आविचार, मनांतरी करू नये

स्मरावे! कृपावंती दयाघनाला
अश्रद्धा! त्यावर कधी ठेवू नये

-- वि.ग.सातपुते.(भावकवी)

9766544908

रचना क्र. २७.

२७ - १ - २०२१.

निर्मोही गुंतावे
स्वांत सुखाया
लाभते मन:शांती
अंतरा सुखाया....

सुखदुःख क्षणाचे
संवेदनांची छाया
हाच जन्म मानवी
जगुनीया जगवाया....

खेळ सारे भावनांचे
भावशब्दात गुंफाया
जपावित मनेमने
अंतरंगा जाणुनिया.....

सावरीत जीवाजीवा
सुखवावी मन:काया
अशाश्वती स्पंदनांची
सारी मृगजळी माया....

सत्य एक अनामिक
त्याची कृपाळू छाया
नित्य त्याला भजावे
तोच येतो सावराया....

-- वि.ग.सातपुते (भावकवी)

9766544908

रचना क्र.२२३

२/९/२०२२