जात धर्म आणि देशाच्या सीमा
ज्यांना नसतात ते मानवच
महामानव असतात...
आपल्या देशात जन्मले होते
असेच एक महामानव १४ एप्रिलला...
ते म्हणजे डॉ.बाबासाहेब आंबेडकर...
प्रचंड वाचन, प्रचंड अभ्यास,
प्रचंड परिश्रम आणि
जीवनातील प्रचंड संघर्ष यांचे मुहूर्त रूप...
बाबासाहेबांचा जीवनपट अभ्यासला
की भारावून जायला होते...
आणि वाटत राहते...
या भूमीत असेच महामानव
पुन्हा पुन्हा जन्माला
येत राहायला हवेत...
लोकशाहीचा पाया मजबूत करायला...
सारं काही बाजूला सारलं तरी
एक अभ्यासक म्हणून
त्यांच्यासमोर नतमस्तक व्हावेसे वाटते...
त्याच्या जयंतीनिमित्त त्यांना
पुन्हा पुन्हा स्मरावेसे वाटते...

कवी - निलेश बामणे

मन झाले फुलपाखरू
मन झाले फुलपाखरू
जीवन जगताना
गती स्वैर किती
मनाचा ठाव कोणा किती?

असते आपल्याच खुशीत
मनाचा लपंडाव कोणा कळला?
मन भरून राहिला कोपरा
देत राहिला ठोकरा

मन मनाच्या साखळ्या
गुंतता गुंती गुंता
सोडविण्या त्या सगळ्या
हैराण जीव पुरता

मन मनाचा मोठा गुंता
गुंता तुटता ना सूटता
मन मनाचे द्वैत
भांडते आतल्या आत

होण्या मन मोकळे
भटके स्वच्छंदे रानोमाळी
पळे इकडून तिकडे
फिरे गरगरा भोवऱ्यावाणी

मन थकले फिरफिरून
बसले एका फुलावर
फुलपाखरावीण
समजले त्याला जीवन !

-- जगदीश पटवर्धन

जगता, जगता जगती
अनामिका शोधीत राहिलो..

हितगुज अव्यक्त मनाशी
नित्य मीच करित राहिलो...

वळणा वळणावरुनी
अज्ञाना उलगडीत राहिलो...

नेत्री केवळ ध्यास तुझा
येरझारा घालीत राहिलो...

कधीतरी भेटशील एकदा
भक्तीभावनां जपत राहीलो...

वेडी आशा वेडी आसक्ती
नकळे तुझ्यात मग्न राहिलो

रचना क्र. ९०
२९/७/२०२३
-वि.ग.सातपुते.(भावकवी)
9766544908

तुमच्यासाठी खातो खस्ता
फोडा डोंगर...बांधा रस्ता...!
हिरवाईचा मी तर राजा
तुमच्यासाठी झालो सस्ता

चमकत लपकत आली

कडकडाट करुनी गेली

प्रकाशमान केले जगासी

सारुनी दूर अंधारासी

भयाण होता अंधःकार

लख्ख प्रकाश देई आधार

घेई सर्वांच्या मनाचा ठाव

भिती असूनही, प्रसन्न भाव

करुनी शक्तीचे भव्य प्रदर्शन

निर्माण झाला मनी अभिमान

परि दुःखी होते तीचे मन

'क्षणिक' लाभले तिला जीवन

डॉ. भगवान नागापूरकर

९००४०७९८५०

भूकंपाच्या एक एक धक्क्याने
सारं जमीनदोस्त केलं |
पहाता पहाता त्या भेगांनी
होत्याच नव्हतं केलं ||१||

ज्वालामुखीच्या मुखातून
लाव्हा भळभळतअसताना |
प्रत्येक वस्तू खाक होत होती
त्याला अंगावर घेताना ||२||

हे सारं लोभस दिसत होतं
दुरुन पहाताना |
मीच माझा राहू शकलो नाही
हे अनुभवताना ||३||

म्हणून वाटतं या जगात
प्रत्येक माणसाला |
हृदय नावाची चिज तरी
हवी स्वत;चीच असायला ||४||

मग प्रत्येक जण सुखी असेल
सारं जग सुखी असेल |
अरे कुणीतरी जगा असे
हे सारं अनुभवायला ||५||

दुपारचे ते भोजन करूनी, आडवा झालो थोडासा
झोप लागूनी त्याच क्षणी, थंडावल्या साऱ्या नसा....१,

वाम कुक्षीच्या आधीन जाता, जग विसरलो सारे
स्वप्न पडूनी सुंदर मनी, वाटे आनंद देणारे.....२,

पाटी-पुस्तक हाती घेवूनी, पोषाख घाली शाळेचा
घेवूनी गेलो कन्येस माझ्या, नाद जिला शिकण्याचा....३,

खूप शिकूनी मोठी होईन, बाबा तुमच्या एवढी
खावू पुस्तक खेळणी आणा, बडबडीत तिच्या गोडी....४,

आई नको, परि तुम्हीच या, माझी शाळा सुटताना
टाटा करित गोड वदलि, शाळेमध्ये शिरताना....५,

येत असता घरि परत, दुकानी एका शिरलो
बराच खावू आणि खेळणी, घेवूनी मी परतलो....६,

उत्सुकतेने बघत असता, कुणीतरी हालविले
हाय वेड्या ! हे तर स्वप्न, तिनेच जे तोडले.....७,

क्षणभर आवक् झालो मनी, स्वप्न भंग पावतां
खंत वाटली उगाच एक, अपूरी इच्छा राहतां....८

-- डॉ. भगवान नागापूरकर
९००४०७९८५०

निरांजनात मी ज्योत,अखंड सारखी तेवत,
पुढे माझा भगवंत,
नतमस्तक मी राहत,--!!!

मी समईतील वात,
झिजत राहते सतत,
चाल माझी मंद-मंद,
उजेडाचे रक्षण करत,--!!!

मी पणतीतील ज्योत,
मंद तरीही ठळक,
तमाला मात देत,
सर्वांना मार्ग दाखवत,--!!!

चिमणीतली मी ज्योत,
इवलीशी पण काम करत,
धीमी - धीमी प्रकाशत,
भोवताल थोडा दाखवत,--!!!

मी घरातली लेक,
वाढले लाडांकोडांत,
तेज माझे प्रखर,
विश्वाला चकित करत,--!!!

*मी घरातली सून ,
कर्तव्ये सारी निभावत,
दिवस-रात्र की कष्टत,
परसुखासाठी जळत जळत*,--!!!

© हिमगौरी कर्वे.

देह मनाच्या वया मधील, तफावत ती दिसून येते
चंचल असूनी मन सदैव, शरिर परि बदलत राहते...१,

चैतन्ययुक्त ते मन सदा, स्थिर न राहते केव्हांही
जन्मापासूनी मृत्यूपर्यंत भाग दौड ती चालत राही...२,

परिस्थितीच्या चौकटीमध्यें, विचारांचा दबाव राहतो
शरिराच्या सुदृढपणाचा, मनावरती परिणाम होतो...३,

दिसून येते केव्हां केव्हां, मन अतिशय उत्साही
परि शरिराचा दुबळेपणा, मनास त्याक्षणी साथ न देई....४

विचित्र होते वातावरण ते, जेव्हां मनास साथ ना मिळे
विचारांच्या चुका होऊनी, दु:खी होते जीवन सगळे...५

-- डॉ. भगवान नागापूरकर
९००४०७९८५०
bknagapurkar@gmail.com

राजकारण्यांना झटका देणारी एक हिंदी कविता