आपल्या देशात प्रत्येक प्रांततल्या थाळीत, वांग्याचा एखाद पदार्थ असतोच. ‘थालीचे बैंगन’ एका थाळीतून दुसऱ्या थाळीत बेशर्मीने (लाज-लज्जा सोडून) लुढकत राहतात. आजकाल तर अश्या वांग्यांचा भाव वधारला आहे. महाराष्ट्रात तर कळतंच नाही कुठला बैंगन कुठल्या थाळीतून लुढकून कुठल्या थाळीत जाणार आहे. खरंच म्हंटले आहे, ताज एक तर बादशाहच्या डोक्यावर असतो किंवा वांग्याच्या डोक्यावर. ताजसाठीच वांगे एका थाळीतून लुढकून कुठल्या थाळीत जातात.

एक पापलेट स्वछ घुवुन साइड ने कट करून त्याला हळद मीठ लिंबू रस एक चमचा आगरी मसाला एक चमचा आले लसूण कोथिंबिर पेस्ट चोळून घ्या व एक तास मॅरीनेट करा. एका कढइत तेल गरम करुन त्यात आले लसूण मिरची कोथिंबिर पेस्ट परतून घ्या

चिकन स्वच्छ धुवुन अख्या चिकनला सुरीने चिरा द्याव्यात. लसुन आले वाटुन घ्यावे. त्यात लिंबाचा रस घालुन हलवावे. वाटण, दही व हळद, तिखट सर्व मसाला लावून चिकन चार तास तसेच मुरत ठेवावे. हे मुरलेले चिकन ओव्हनमध्ये किंवा गॅस तंदूरमध्ये भाजावे. कोळशाच्या शेगडीवरही सळईत चिकन घालुन भाजता येते. साधारणपणे २० मिनिटात चिकन सगळीकड़ुन बाजू बदलत भाजावे.

ज्वारीच्या लाहय़ांमध्ये कचकच असते म्हणून त्या पाण्यातून काढून घ्याव्यात. म्हणजे त्यातील वाळू पाण्यात निघून जाते.

कृती : कांदे तेलात परतून काढून घ्या – इतर साहित्य मंद गॅसवर परता., सर्व मिश्रण बारिक वाटून घ्या, पुन्हा तेल गरम करुन त्यात ३ कांदे बारिक चिरुन घाला, मुरवलेले मटण घाला व खूप परता. वाटलेला मसाला घाला व परता. २ कप गरम पाणी घाला व मटण एकदम नरम शिजू द्या. आणि मीठ चवीनुसार घाला.

चवळी धुऊन घ्यावी. तिच्यात मसाला व बारीक कांदा घालावा व पाणी घालून चवळी कुकरला २/३ शिट्टय़ा देऊन उकडून घ्यावी. नंतर पातेलीत कांद्याची फोडणी करून त्यात चवळी टाकावी. तिच्यात हळद, मीठ व गूळ घालावा व उसळ शिजू द्यावी. वरून ओले खोबरे (न वाटता) घालावे व आपल्याला हवी त्या प्रमाणात उसळ सैल व घट्ट करावी.

उसाचा रस एक वाटी ( रसात आले, लिंबू घातलेले नसावे ) पाव वाटी नारळाचे दूध, असे एकत्र करावे त्यात ज्वारीचे किंवा तांदळाचे पिठ मिसळावे. मिठाचा कण टाकावा. हे पिठ जरा पातळच भिजवावे. पारंपारीक प्रकारात केळ्याच्या पानावर थापून दशम्या करतात.

खाकरे हाताने हव्या त्या आकारामध्ये चुरून घ्यावेत. त्यात चुरमुरे, कांदा, टोमॅटो, कोथिंबीर, मिरची वाटण, मीठ, लिंबूरस घालून मिश्रण चांगले एकजीव करावे. वरून हवा तो सॉस घेऊन भेळ कालवावी व सर्व्ह करावी.

पिवळा रंग हा अतिशय उत्साहवर्धक, आशावादी आणि मेंदूला सतत खाद्य पुरवणारा. म्हणूनच प्रत्येक वस्तुतज्ज्ञाच्या, इंटिरिअर डिझायनरच्या ऑफिसमध्ये या रंगाचा समावेश असतोच असतो. हा रंग फक्त कल्पनांचे इमले बांधत नाही तर तर्कशुद्ध पद्धतीने विचार करून त्या कल्पना सत्यात उतरवायला मदत करतो.

साहित्य:- एक वाटी अळशी (जवस),एक वाटी काळे तीळ,एक वाटी खसखस,३-४ टेबलस्पून डिंक पावडर,एक वाटी बदामाचे काप, दोन वाट्या कणीक, ३-४ वाट्या ताजा खवा, एक वाटी साजूक तूप, तीन वाट्या साखर.

कृती:- गॅसवर एक कढई गरम करून घ्या व त्या गारा कढईत मध्यम आंचेवर जवस, काळे तीळ आणि खसखस तीनही स्वतंत्रपणे वेगवेगळे खरपूस वास येईपर्यंत भाजून घ्या. थंड झाल्यावर तीनही वेगवेगळे ग्राईंडरवर वाटून घ्या. (वेगवेगळे वाटण्याचे कारण असे की तीळ सगळ्यात लवकर बारीक वाटले जातात तर खसखस बारीक वाटायला सगळ्यात जास्त वेळ लागतो) नंतर त्याच गरम कढईत साजूक तुपात डिंकाची पावडर तळून घ्या. आता त्याच कढईत शिल्लक तुपात कणीक घालून मध्यम आंचेवर कणीक ५-७ मिनिटे लालसर रंगावर परतून/भाजून घ्या. एका मोठ्या परातीत भाजलेली कणीक काढून घ्या व त्यात साजूक तुपात तळलेली डिंकाची पावडर आणि मिक्सरवर वाटून घेतलेले जवस, काळेतीळ आणि खसखस घालून चांगले मिक्स करा. आता त्या भाजलेल्या कणकेच्या कढईतच खवा घाला आणि सोनेरी लाल रंग येईपर्यंत भाजून घ्या. हा गरम खरपूस व खमंग भाजलेला खवा आता त्या कणकीत घाला आणि साखरही घालून सगळे पुन्हा एकदा चांगले हलवून मिक्स करा. उलथण्याने खालीवर करत रहा. साखर मिश्रानांत विरघळली की त्यातील एक मोठा चमचाभर मिश्रण तूप लावलेल्या हातात घ्या आणि दुसर्यास हाताच्या बोटांनी त्याचा गोल आकार देत लाडू वळा. याच प्रकारे बाकीचे सगळे लाडू वळून घ्या आणि थंड झाल्यावर डब्यात भरून ठेवा.

संजीव वेलणकर पुणे.
९४२२३०१७३३