मातृभूमीच्या शूर जवाना

स्वातंत्र्या आधी आणि नंतर

आमच्यासाठी किती खस्ता खाल्यास

याचा इतिहास विसरलो नाही आम्हीं !

मातृभूमीच्या शूर जवाना आप्तांसाठी

ऊन, पाऊस, बर्फाच्या वादळात

सीमारेषेचे डोळ्यात तेल घालून

चोवीस तास राक्षण करतोस !

शत्रूने केलेल्या मातृभूमीवरील भेकड हल्याचे

सर्जिकल स्ट्राईकने चोख उत्तर देतोस

आपल्या आप्तांचे रक्षणकरण्या

वीर मरण पतकरतोस !

मातृभूमीच्या शूर जवाना

तुझा जागता पाहारा आहे सीमेवर

म्हणून दैनंदिन व्यवहार सुरळीत होतात

आणि रात्री आप्त निश्चिंत झोपतात !

मातृभूमीच्या शूर जवाना

उत्सव आणि सणवाराला कुटुंबियांसमवेत नसतोस,

कारण तू सीमेवर मातृभूमीच्या रक्षणाचे

कर्तव्य पार पाडत असतोस !

मातृभूमीच्या शूर जवाना

आम्हीं काय करावे अशी तुझी अपेक्षा आहे?

मातृभूमीचा शूर जवान म्हणतो

करण्यासारखे बरेच आहे !

आपल्या आजूबाजूला काही

संशयास्पद वाटले तर

कायदा हातात न घेता

पोलिसांना कळवा !

मेल, फेसबुक, ट्वीटर, वॅाटसप

सोशल मिडियाचा वापर करण्यास शिका,

पण त्याचा गैरवापर होणार नाही

याकडेही लक्ष असू द्या !

डिझास्टर मॅनेजमेंटचे शिक्षण घ्या,

आपल्या बहादूर जवानांवर विश्वास ठेवा,

वीरमरण आलेल्या जवानांच्या

कुटुंबियांना आधार द्या !

देशाच्या अखंडतेला कुठे तडा जाईल

असे एकमेकांशी वागू नका

युद्ध प्रसंगी अफवा पसरवू नका

अफवांवर विश्वास ठेऊ नका !

-- जगदीश पटवर्धन

धागा धागा विणून, केली तयार जाळी

गोलाकार नि बहुकोनी घरे, पडली निर निराळी....१,

स्थिर सुबक घरे, जसा स्थितप्रज्ञ वाटे

सर्व दिशांचा तणाव, न दिसे कुणा कोठे....२,

तुटेल फूटेल तरी, सैलपणा येणे नाही

जर ढिला झालाच तर, जाळी दिसणार नाही....३,

जगे तो अभिमानानें, मान ठेवूनीया ताठ

संसारामधील क्लेश, झेलीत होती त्याची पाठ....४

डॉ. भगवान नागापूरकर

९००४०७९८५०

खंत वाटली मनास
कळला नसे व्यवहार ।
शिकला सवरला
नाही जाणला संसार ।।१।।

पुढेच गेले सगे सोयरे
आणिक सारी मित्रमंडळी ।
घरे बांघूनी धन कमविले
श्रीमंत झाली सगळी ।।२।।

वेड्यापरी बसून कोपरी
रचित होता कविता ।
कुटुंबीय म्हणती त्याला
कां फुका हा वेळ दवडीता ।।३।।

सग्यांच्या उंच महाली
बैठक जमली सर्व जणांची ।
श्रेष्ठ पदीचा मान देवूनी
कौतुके झाली कवितांची ।। ४।।

व्यवहारी निर्धन जरी तो
विराजमान मनीं दुजांचे ।
ईश्वरी चैत्यन्न स्फुरले जे जे
गुंफूनी ठेविले हार तयांचे ।।५।।

डॉ. भगवान नागापूरकर
संपर्क - ९००४०७९८५०
bknagapurkar@gmail.com

मनाची भाषा मनास उमगते

ती महाराष्ट्र माऊली

अनेक थोरा जन्म देऊनी पावन तू झाली //धृ//

ज्ञानाचा तो मुकूटमणी, ग्रंथ रचिला ज्ञानेश्वरी

ओवीबद्ध साज प्राकृतीं चढविला, भगवतगीतेवरी

तेज चमकूनी सुर्यासम, दाही दिशा उजळली //१//

अनेक थोरा जन्म देऊनी पावन तू झाली

तुकाराम तो संत महान, अभंगाचा राजा

हासंत खेळत शिकवली, जीवनातील मजा

अभंगाची मधूर सुमने, सर्वत्र तुक्याने ऊधळली //२//

अनेक थोरा जन्म देऊनी पावन तू झाली

संवाद करुन विठोबाशी, नामदेव नाचला

तल्लीन होऊनी भजनासी, मधूर गाऊ लागला

भक्ति अर्पून प्रभूला, भावी निरंजने ओवाळली //३//

अनेक थोरा जन्म देऊनी पावन तू झाली

तसेच झाले एकनाथ, भागवत त्यानी लिहीले

श्री रामदास स्वामी, दासबोध रचिले

निवृती सोपान मुक्ताबाई , कित्येक झाली संत मंडळी //४//

अनेक थोरा जन्म देऊनी पावन तू झाली

शिवरायाची बातच न्यारी, दुमदुमला प्रताप

अंबेडकरांनी न्याय देऊनी, दलितास दिले योग्य माप

प्रतिकार करुनी जुलमाचा, अन्यायाला वाचा फोडली //५//

अनेक थोरा जन्म देऊनी पावन तू झाली

टिळक आगरकर साने गुरुजी, तसेच झाले फुले

सावरकर सेनापती बापट, ह्यानी शुरत्व दाखविले

सारय़ांनी महान होऊनी, देशाची मान उंचाविली //६//

अनेक थोरा जन्म देऊनी पावन तू झाली

-- डॉ. भगवान नागापूरकर
९००४०७९८५०

-- स्वाती ठोंबरे.

थोडेसेच जेवण का असेना
मेष आवडीने खाणार..
गरम, चमचमीत पदार्थांवर
यांची पहिली नजर जाणार.. ।।१।।

वृषभेची व्यक्ती दिलखुलास पणे
दाद देऊन जाते..
लोणची-पापडासारखे पदार्थही
अगदी चवीचवीने खाते.. ।।२।।

कधी मारुनी मिटक्या,
कधी नन्नाचा चाले पाढा..
मिथुनाचे कौतुक मधाळ
तर टीका कडवट काढा.. ।।३।।

'अन्न हे पूर्णब्रह्म' म्हणत
कर्केचे होते पूर्ण जेवण..
रुचकर पण थंड अन्नही हे
कसे पटकन करतात सेवन? ।।४।।

राजस जेवणाच्या सिंहेचा
केवढा राजेशाही थाट..
थोड्याथोड्या सर्वच पदार्थांनी
यांचे भरुन जाते ताट.. ।।५।।

'कमी-जास्त नाही ना?'
याची उगाच बाळगून भीती..
इतरांकडे पाहून ठरते
कन्येची जेवायची नीती.. ।।६।।

भात-भाजी-आमटीबरोबर
पचतील तेवढ्याच पोळ्या..
अशा संतुलित आहारानंतर
तूळ खाते पाचक गोळ्या.. ।।७।।

काही Missing आहे का
कधी कळतही नाही..
साधे नेहमीचेच जेवण
पण वृश्चिकेला रुचत नाही.. ।।८।।

कधी पटपट-झटपट जेवण
तर कधी अगदीच वेळकाढू..
धनू काढत नाही जेवताना खोड्या
पण वेळ मिळताच संधीसाधू.. ।।९।।

ना कधी कौतुक
ना कसली नकारघंटा..
गपगुमानं जेवतो मकर
करत नाही कधी थट्टा.. ।।१०।।

निश्चित वेळ जेवणाची
पार्टी असो वा एखादे लग्न..
कुंभेची चिकित्सक वृत्ती
नेहमी रेसिपी जाणण्यात मग्न.. ।।११।।

कधी-कुठेही जमते
मीनेची खाण्याशी गट्टी..
पोटभर खाताना घेतात
'डाएट' नावाशी कट्टी.. ।।१२।।

डोळ्यांची भाषा
स्पर्श भावनांचा
जगते शब्दांविना
प्रेमाची कविता.

डोळ्यांत सजते
ह्रुदयात फुलते
मौनात बोलते
प्रेमाची कविता.

-- विवेक पटाईत

आकाशाला शब्द भिडले, हृदयामधले

भाव मनीचे चेतविता, स्फोटक जे बनले १

देह जपतो हृदयाला, सदा सर्व काळी

धडकन त्या हृदयाची, असे आगळी २

जमे भावना हलके तेथे, एकवटूनी

सुरंग लागता तीच येई, उफाळूनी ३

कंठ दाटता जीव गुदमरे आत

रंग बदलती चेहऱ्यावरले, काही क्षणात ४

उद्‌वेग बघूनी शरिर, कंपीत होते

हृदयातील भाव जावूनी, मन हलके होते ५

डॉ. भगवान नागापूरकर

९००४०७९८५०

कधी मनाच्या फुलती पाकळ्या

काट्यांचाही डंख जिव्हारी

अदृष्टाच्या पानावरती

कशी लिहावी मौनडायरी

धूळमाखल्या आयुष्याला

प्रश्न विचारू नये फुकाचे

काजळकाळ्या रात्री तरीही

उघड्या डोळी स्वप्न सुखाचे

रुणझुणत्या इच्छांची माया

खुणावितो शुक्राचा तारा

जागवितो विश्वास आतला

पहाटचा प्राजक्ती वारा

पैलपार त्या अंधाराच्या

जाईन उडुनी पंख पालवित

आभाळाच्या माथी लाविन

या मातीचा टिळा सुगंधित

पाचोळ्यातून फुलवित राहिन

हिरवा अंकुर नव्या दमाचा

अभीष्टचिंतन करा दिशांनी

क्षण जपतो त्या अंतःस्थाचा

- वृंदा भांबुरे

(व्यास क्रिएशन्स च्या ज्येष्ठविश्व / ज्येष्ठत्व साजरा करणारा दिवाळी २०२२ ह्या विशेषांक मधून प्रकाशित)