कविता-गझल-चारोळी-वात्रटिका

तप आणि सत्याची,

महान असे शक्ती,

वाढवूनी बघा तुम्ही,

प्रभूस ती खेचती ।।१।।

तप वाढता तुमचे,

झुकेल तो ईश्वर,

हतबल होत असे,

भक्त जणांसमोर ।।२।।

विश्वाचा तो मालक,

दिसत नाही कुणा,

प्रयत्न होवूनी व्यर्थ,

निराशा येई मना ।।३।।

मिळविण्यास जा तुम्ही,

मिळत नसे केव्हां

तपशक्ती वाढविता,

आपोआप येई तेव्हां ।।४।।

डॉ. भगवान नागापूरकर

९००४०७९८५०

रंग बदलले ढंग बदलले, साऱ्या जीवनाचे

बदलणाऱ्या परिस्थितीने, तत्व शिकवले जगण्याचे....१,

कैफ चढूनी झेपावलो, नभात स्वच्छंदे

यश पायऱ्या चढत असतां, नाचे मनीं आनंदे....२,

धुंदीमध्यें असता एका, अर्थ न कळला जीवनाचा

आले संकट दाखवूनी देयी, खरा हेतू जगण्याचा....३,

दु:खामध्ये होरपळून जाता, धावलो इतरांपाठीं

अनेक दु:खे दिसून येता, झालो अतिशय कष्टी....४,

दु:ख आपले निवारण्याते, आनंद वाटे मनीं

इतर जणांची दु:खे हाटविता, द्विगुणीत गेला होऊनी....५

डॉ. भगवान नागापूरकर

९००४०७९८५०

उगवता सूर्य, नमन करती त्याला,

विसरती सारे सुर्यास्ताला ||धृ||

ऐश्वर्याची झलक, श्रीमंतीचे सुख

बिनकष्टाची संपत्ती, लक्ष मिळवण्याती

माना डोलावती, डामडोलाला ||१||

उगवता सूर्य. नमन करती त्याला

प्रथम हवे दाम, तरच होई काम

पैशाच्या भोवती, सारेच फिरती

पैशाचे गुलाम, मानती पैशाला ||२||

उगवता सूर्य, नमन करती त्याला

सत्तेची नशा, दाखवी जना आशा

स्वतःसी समजे थोर, असुनीया शिरजोर

हांजी हांजी करती, बघता सत्तेला ।।३।।

उगवता सुर्य, नमन करती त्याला

अधिकाराची रीत, बघती स्वहीत

गरजवंता अडविती, शोषण तयांचे करती

सलाम करती, अधिकाराच्य़ा खुर्चीला ।।४।।

उगवता सुर्य़, नमन करती त्याला

कालचा नटसम्राट, होता अती श्रेष्ठ

डोंगर उतरला त्यानी, आज विचारिना कुणी

जवळ करती, उमलणाऱ्या फुलाला ।।५।।

उगवता सुर्य, नमन करती त्याला,

विसरती सारे सुर्यास्ताला.

डॉ. भगवान नागापूरकर

संपर्क - ९००४०७९८५०

bknagapurkar@gmail.com

रडणे या साठी सुद्धा आवश्यक होते
कारण प्रत्येक वेळी मी शस्त्र उचलू शकत नव्हतो,
रडणे या साठी सुद्धा आवश्यक होते
कारण प्रत्येक वेळी क्रांति होणार नव्हती,
****
रडणे ऐकले की
मन निश्चिन्त झाले
प्रसव वेदनेने थकलेल्या शरीरात,
रडणे ऐकले की
चूल सारवताना बाळणअंतीच्या
छातीतून दूध पाझरले
******
रडणे असते साक्षी
संयोग-वियोग
जीवन-मरण
मान-अपमान
दुःख-सुख
ग्लानि-पश्चाताप
करुणा-क्षमा
व्यष्टि-समष्टि
प्रारब्ध आणि अंत या साठी
******
रडले की
नदी बनते पुण्यसलिला
आकाश बनते दयानिधि
मेघ बनतात अमृत
पृथ्वी बनते उर्वरा
वृक्षा वर उतरते नवे जीवन
फुलाना मिळतात नवे रंग

*****

रडणे विसरले की
पत्थर बनतात
मनुष्य हृदय,
ती भरली जातात काळोखाने
हिंसा पेटून उठते
सर्वत्र उठतात चीत्कार
थर थर कापते सृष्टि

*****

रडणे असले की
जीवन असते स्निग्ध
देत राहते धाडस
उगवते साहस
रुजवले जाते अंकुर क्षमाशीलतेचे
इतिहासाने जरी बनवले राजे महाराजे
तरी ते प्रेताच्या
ठिगारावर अश्रु ढाळतात
*******

स्त्री ला सांगितलेल्या कल्पित मिथकात
ती कथा सर्वात करुण आहे
ज्या मध्ये तिच्या रडन्याने
अश्रु बनतात मोती
आज पर्यंत ती माळ गुम्फुन स्त्री मिरवत आहे
पुरुष ती 'नकली आहे ' सांगत
त्या माळीची इच्छा बाळगत आहे

****
रडणे आहे
सर्वांत सुंदर रचना
आपल्या अश्रुनी धुतली जातात
आपला आत्मा

रडणे
या साठी आवश्यक आहे की
मरण्याची इच्छा
अनेक तुकडयात जगत राहते

****

(मूळ हिंदी कविता 'रोना' - उपासना झा)
मराठी अनुवाद- विजय नगरकर

विश्व सारे निर्मिलेस,काय असावे तुझ्या मनात,
हेतू असावा का निरलस,
खेद वाटे आज अंतरात,---!!!

ग्रह गोल ब्रम्हांड तारे,
निसर्ग चराचर वारे,
आज दिसती सारे भोगत, सातत्याने जणू दिनरात,--!!!

प्रदूषणे पृथ्वीला घेरत, मनुष्यप्राण्यात फक्त स्वार्थ, अहंकार कधी न जात,
सांग ठेवले काय दुनियेत,--?

लतावेली, झाडेझुडपे,
सगळे दुःखी प्राणिजात,
समस्या सगळ्या या वेढत,
अशात तू काय मिळवलेस,--?

पसारा सभोवार असत,
जिकडे तिकडे फक्त उध्वस्त, सृष्टीची फक्त वाट लागत,
कोणते समाधान मिळवतोस,!-

सौंदर्य देखणे निर्मिलेस,
त्यास क्षणभंगुरतेचा शाप,
कोणी न देई कोणास हात,
मर्म जीवनात काय ठेवलेस,--!!

© हिमगौरी कर्वे.

कितीही सोडवली आयुष्याची प्रश्नपत्रिका तरी भरायच्या राहतातच……. काही “गाळलेल्या” जागा

श्रीकृष्णाचे जीवन बनली एक गाथा

यशस्वी होई तुमचे जीवन चिंतन त्याचे करिता ||१||

तल्लीनतेच्या गुणामध्यें लपला आहे ईश्वर

तल्लीनतेचा आनंद लुटा शिकवी तुम्हा मुरलीधर ||२||

बालपणीच्या खेळामध्ये जमविले सारे सवंगडी

एकाग्रतेने खेळवूनी आनंद पदरीं पाडी ||३||

मुरलीचा तो नाद मधूर मन गेले हरपूनी

डोलूं लागले सारे भवतीं मग्न झाल्या गौळणी ||४||

टिपऱ्या घेवूनी नाच नाचला गोपी साऱ्या जमवूनी

लय लागूनी जातां सारी संसार गेली विसरूनी ||५||

राधा तर वेडी झाली तुझ्यावरील प्रेमानें

लूटून जावे प्रेमामध्यें शिकविले श्रीकृष्णानें ||६||

गीतेचे तर ज्ञान आगळे उकलेले जीवन कोडे

आत्मज्ञान घेतां त्यातील जीवनाचे दर्शन घडे ||७||

डॉ. भगवान नागापूरकर

९००४०७९८५०

कसे आले कुणास ठाऊक खोटे नाणे हाती

गर्दीमधल्या कुण्या प्रसंगी खोटा शिक्का येती

प्रयत्न सारे व्यर्थ जाऊनी कुणी घेईना त्यातें

कसा आला नशिबी निराशा मनी येते

अंध व्यक्तीचे स्टॉल बघूनी तिकीट एक घेतले

लॉटरीसाठी घातला रुपया अंधाचे हाती दिले

मनी चरकलो शब्द ऐकूनी त्या अंध व्यक्तीचे

नशीब तुमचे थोर असूनी यश येईल तिकीटाचे

केवळ त्याने स्पर्श करुनी जाणले माझे नशिब

भाग्यवान ठरवूनी सांगे मिळेल धनलाभ

खोटा शिक्का घेऊन देखील शब्द बोलला प्रेमाने

नीच मनाचा असून मी पचविले ते हसण्याने

लिहीला नंबर टिकीटाचा एका कागदावरी

कोटाच्या खिशांत ठेवले तिकीट जपून भारी

निकाल वाचूनी नाचू लागतो आनंदाने पुरता

लाखाचे ते बक्षिस लागूनी लाखोपती बनता

धावत गेलो ऑफिसातूनी तिकीट घेण्या घरी

कोट नव्हता दिसत तेथे रोजच्या जागेवरी

इतर कपड्यामध्ये टाकला धूण्या परीटाकडे

धावत सुटलो नदीवरती शोधण्या तो तिकडे

सुकवलेल्या कपड्यातूनी कोट काढला

तुकडे बघूनी त्या तिकीटाचे मुर्च्छा आली मला

खऱ्या नाण्यासम चालले नशिबही वेगाने

खोटेपणाची जाण येता थांबून गेले त्वरेने

डॉ. भगवान नागापूरकर

९००४०७९८५०

bknagapurkar@gmail.com

वेडे आम्ही सारे,

तुझेच घेवूनी तुला देतो, त्यातच मोठेपण मिटवतो...१,

जाण आहे याची

सर्व जगाला चकमा देतो, स्वत:लाही फसविता असतो....२,

फूले बागेमधली

तोडून ते तुजला वाहतो, हार त्यांचे करूनी घालतो....३,

गंगेतील थोडे पाणी,

अर्घ्य आम्ही तुला देतो, भक्तीभावाने अर्पण करितो....४,

सारे असूनी तुझे,

मीपणा हा सतत राहतो, परी हा भाव दुजासाठी असतो...५

डॉ. भगवान नागापूरकर

९००४०७९८५०

भाळीचे भाग्य असावे
मृदुलस्पर्शी स्वर्गसुखाचे
अमृत प्रीतवात्सल्याचे
सौभाग्य सहृदी मित्रत्वाचे....

आयुष्याच्या वाटेवरती
दुःखातही सुखावणारे
आधाराचे हात देवूनी
कुणी असावे सावरणारे....

रमविणाऱ्या रम्यनिसर्गी
ऋतुरंगात भुलूनी जाता
मोहरल्या मिठित विरूनी
दिव्यस्पर्शात मिटुनी जावे....

जन्म, मृत्यु सत्यशाश्वती
हॄदयांतरी जपता भावप्रीती
सांजाळल्या क्षितिजावरती
जीवा लाभावी आत्मशांती....

-- वि.ग.सातपुते (भावकवी)

9766544908

रचना क्र. २५६

१२/१०/२०२