भारतीय स्त्री वैज्ञानिक असीमा चटर्जी

रवींद्र शरद वाळिंबे 

ID: 42996

असीमा चॅटर्जी  या भारतीय सेंद्रिय रसायनशास्त्रज्ञ होत्या  ज्या  सेंद्रिय रसायनशास्त्र आणि फायटोमेडिसिन क्षेत्रात त्यांचा कामासाठी प्रसिद्ध होत्या. त्यांचे  सर्वात उल्लेखनीय काम म्हणजे विंका अल्कलॉइड्सवरील संशोधन, एपिलेप्टिक औषधांचा विकास आणि मलेरियाविरोधी औषधांचा विकास आहे. त्यानी  भारतीय उपखंडातील औषधी वनस्पतींवर देखील मोठ्या प्रमाणात काम केले. भारतीय विद्यापीठातून डॉक्टरेट ऑफ सायन्स मिळविणारी त्या  पहिल्या महिला होत्या. [...]

Category: लेखसंग्रह विज्ञान / तंत्रज्ञान

Tags: 12-M-vidyan C-रवींद्र शरद वाळिंबे oldsite

(PID -42996)

pd - August 13, 2025

md - June 10, 2026

Status - publish

भारतीय स्त्री वैज्ञानिक उषा विजायाराघवन

रवींद्र शरद वाळिंबे 

ID: 42998

उषा विजायाराघवन-- बंगळुरू येथील आयआयएससीच्या सूक्ष्मजीवशास्त्र आणि पेशी जीवशास्त्र विभागाच्या प्राध्यापकपदावर आहे. त्यांचे  प्रमुख संशोधन रस आण्विक अनुवंशशास्त्र, वनस्पती विकास आहे. उषानी  बी.एस्सी. केले आहे. [...]

Category: लेखसंग्रह विज्ञान / तंत्रज्ञान

Tags: 12-M-vidyan C-रवींद्र शरद वाळिंबे oldsite

(PID -42998)

pd - August 31, 2025

md - June 10, 2026

Status - publish

भारतीय स्त्री वैज्ञानिक जानकी अम्मल

रवींद्र शरद वाळिंबे 

ID: 43000

अम्मल ह्या  एक प्रसिद्ध वनस्पतिशास्त्रज्ञ आणि पेशी शास्त्रज्ञ होत्या  ज्यांनी अनुवंशशास्त्र, उत्क्रांती, वनस्पति भूगोल आणि मानववंशशास्त्र या क्षेत्रात उल्लेखनीय योगदान दिले. पद्मश्री पुरस्कार विजेत्या जानकी अम्मल या भारतीय विज्ञान अकादमीच्या संस्थापक फेलो आहेत. [...]

Category: लेखसंग्रह विज्ञान / तंत्रज्ञान

Tags: 12-M-vidyan C-रवींद्र शरद वाळिंबे oldsite

(PID -43000)

pd - August 14, 2025

md - June 10, 2026

Status - publish

भारतीय स्त्री वैज्ञानिक डॉ अलका बेओतरा

रवींद्र शरद वाळिंबे 

ID: 43002

डॉक्टर अलका बेओतरा-  अलका यांनी १९७७ मध्ये बनारस हिंदू विद्यापीठ, वाराणसी येथून पदव्युत्तर पदवी आणि १९८१ मध्ये पीएच.डी. पदवी प्राप्त केली., त्यांनी फेब्रुवारी १९८२ ते मार्च १९९० पर्यंत नवी दिल्लीतील ऑल इंडिया इन्स्टिट्यूट ऑफ मेडिकल सायन्सेसच्या औषधनिर्माण विभागात पूल ऑफिसर आणि रिसर्च ऑफिसर म्हणून काम केले. [...]

Category: लेखसंग्रह विज्ञान / तंत्रज्ञान

Tags: 12-M-vidyan C-रवींद्र शरद वाळिंबे oldsite

(PID -43002)

pd - September 2, 2025

md - June 10, 2026

Status - publish

भारतीय स्त्री वैज्ञानिक डॉ कमला सोहोनी

रवींद्र शरद वाळिंबे 

ID: 43004

विज्ञानात पीएचडी मिळवणाऱ्या त्या पहिल्या भारतीय महिला होत्या. कमला सोहोनी (उर्फ भागवत) यांचा जन्म १९१२ मध्ये मध्य प्रदेशातील इंदूर येथे झाला.त्या प्रसिद्ध मराठी संहित्यिका दुर्गा भागवत यांच्या भगिनी होत्या.  त्यांचे वडील नारायणराव भागवत हे रसायनशास्त्रज्ञ होते. कमला यांनी १९३३ मध्ये मुंबई विद्यापीठातून भौतिकशास्त्र (सहाय्यक) विषयात बॅचलर (प्राचार्य) आणि बी.एससी. पदव्या मिळवल्या. [...]

Category: लेखसंग्रह विज्ञान / तंत्रज्ञान

Tags: 12-M-vidyan C-रवींद्र शरद वाळिंबे oldsite

(PID -43004)

pd - August 29, 2025

md - June 10, 2026

Status - publish

भारतीय स्त्री वैज्ञानिक डॉ. मंजू बन्सल

रवींद्र शरद वाळिंबे 

ID: 43006

डॉ. मंजू बन्सल  या आण्विक बायोफिजिक्स क्षेत्रातील तज्ज्ञ आहेत. त्या बंगळुरू येथील इंडियन इन्स्टिट्यूट ऑफ सायन्सच्या आण्विक बायोफिजिक्स युनिटमध्ये सैद्धांतिक बायोफिजिक्स ग्रुपमध्ये प्राध्यापक होत्या . त्या बंगळुरू येथील इन्स्टिट्यूट ऑफ बायोलॉजिकल इन्फॉर्मेटिक्स अँड अप्लाइड बायोटेक्नॉलॉजीच्या संस्थापक संचालक आहेत. [...]

Category: लेखसंग्रह विज्ञान / तंत्रज्ञान

Tags: 12-M-vidyan C-रवींद्र शरद वाळिंबे oldsite

(PID -43006)

pd - August 15, 2025

md - June 10, 2026

Status - publish

भारतीय स्त्री वैज्ञानिक मंजू शर्मा

रवींद्र शरद वाळिंबे 

ID: 43008

मंजू शर्मा या भारतीय जैवतंत्रज्ञानी आणि भारतातील अनेक वैज्ञानिक संशोधन आणि धोरण-निर्धारण संस्थांच्या प्रशासक आहेत. त्या   गुजरातमधील गांधीनगर येथील इंडियन इन्स्टिट्यूट ऑफ अॅडव्हान्स्ड रिसर्चच्या अध्यक्ष आणि कार्यकारी संचालक होत्या. त्या  भारतीय विज्ञान आणि तंत्रज्ञान मंत्रालयात जैवतंत्रज्ञान विभागाच्या सचिव होत्या   आणि २००७ मध्ये त्यांना पद्मभूषण पुरस्काराने सन्मानित करण्यात आले. [...]

Category: लेखसंग्रह विज्ञान / तंत्रज्ञान

Tags: 12-M-vidyan C-रवींद्र शरद वाळिंबे oldsite

(PID -43008)

pd - August 11, 2025

md - June 10, 2026

Status - publish

भारतीय स्त्री वैज्ञानिक मेधा खोले

रवींद्र शरद वाळिंबे 

ID: 43010

मेधा १ डिसेंबर २०११ पासून हवामानशास्त्र (हवामान अंदाज) विभागाच्या उपमहासंचालक आहेत. हवामानशास्त्र क्षेत्रात त्यांना २१ वर्षांचा अनुभव आहे , त्यानी हवामानशास्त्र खात्याच्या कर्मचाऱ्यांना प्रशिक्षित केले आहे. त्या  देशासाठी अल्पकालीन हवामान अंदाज सुधारण्यासाठी काम करत आहेत . अल्पकालीन अंदाज, ज्यामध्ये पुढील ४८ तासांसाठी अंदाज वर्तवले जातात, हा हवामानाच्या सर्वात महत्वाच्या पैलूंपैकी एक आहे असे त्या मानतात. [...]

Category: लेखसंग्रह विज्ञान / तंत्रज्ञान

Tags: 12-M-vidyan C-रवींद्र शरद वाळिंबे oldsite

(PID -43010)

pd - August 10, 2025

md - June 10, 2026

Status - publish

भारतीय स्त्री वैज्ञानिक शुभा तोले

रवींद्र शरद वाळिंबे 

ID: 43012

शुभा तोले – यांचा जन्म ऑगस्ट १९६७ मध्ये एका समृद्ध वैज्ञानिक कुटुंबात झाला. त्यांच्या  आई डॉ. अरुणा पी. तोले , एक व्यावसायिक थेरपिस्ट होत्या कर्करोगाच्या रुग्णांसाठी नाविन्यपूर्ण कमी किमतीच्या प्रोस्थेटिक्स, एड्स आणि उपकरणे डिझाइन करण्याची जबाबदारी त्यांच्यावर होती  आणि त्यांचे  वडील भारत सरकारच्या इलेक्ट्रॉनिक्स विभागाच्या अंतर्गत येणाऱ्या समीर या संस्थेचे संचालक होते. [...]

Category: लेखसंग्रह विज्ञान / तंत्रज्ञान

Tags: 12-M-vidyan C-रवींद्र शरद वाळिंबे oldsite

(PID -43012)

pd - August 27, 2025

md - June 10, 2026

Status - publish

भारतीय स्त्रीशास्त्रज्ञ शिना राणी

रवींद्र शरद वाळिंबे 

ID: 43014

५७ वर्षीय शीना राणी ह्या  हैदराबादमधील डीआरडीओच्या हाय-टेक लॅबमध्ये शास्त्रज्ञ आहेत . त्या  १९९९ पासून अग्नि मालिकेतील सर्व क्षेपणास्त्रांच्या प्रक्षेपण नियंत्रण प्रणालींवर काम करत आहेत. पंतप्रधान मोदींनी संपूर्ण मोहिमेला 'मिशन दिव्यास्त्र' असे नाव दिले होते. [...]

Category: लेखसंग्रह विज्ञान / तंत्रज्ञान

Tags: 12-M-vidyan C-रवींद्र शरद वाळिंबे oldsite

(PID -43014)

pd - August 12, 2025

md - June 10, 2026

Status - publish

भारतीय स्वातंत्र्य आणि स्वदेशी 

ID: 51483

स्वातंत्र्याचा लढा व स्वदेशी चळवळ हा विषय समजून घेताना इ.स. १८५० च्या पूर्वी देखील जे स्थानिक उठाव झाले त्याचीही पार्श्वभूमी समजून घ्यावी लागेल. भारतात ज्या ज्या भागात इंग्रजांची सत्ता स्थापन झाली, तेथील लोकांना इंग्रज शासनाचे दुष्परिणाम भोगावे लागल्यामुळे त्यांनी इंग्रजांच्या विरोधात उठाव केले. यात शेतकरी, कारागीर, आदिवासी, वन्य जमाती, साधू, फकीर, सैनिक अशा विविध गटांनी हे उठाव केल्याचे दिसून येते. [...]

Category: लेखसंग्रह

Tags: 02-M-01 C-व्यास क्रिएशन्स oldsite

(PID -51483)

pd - November 27, 2023

md - March 25, 2026

Status - publish

भारतीय स्वातंत्र्य लढ्यातील एक थोर कार्यकर्त्यां सरोजिनी नायडू

ID: 87175

सरोजिनींनी द गोल्डन थ्रेशोल्डनंतर द बर्ड ऑफ टाइम व द ब्रोकन विंग हे काव्यसंग्रह प्रसिद्ध केले. हिंदी महिलेने सुरेख इंग्रजीत लिहिलेल्या या कविता स्वरमाधुर्य, राष्ट्रीय दृष्टिकोण, प्रेमाचा पुरस्कार व क्रांतिकारक राष्ट्रवादी विचार इ. वैशिष्ट्यांनी लोकप्रिय झाल्या. [...]

Category: व्यक्ती-परिचय व्यक्ती-परिचय - articles sub site

Tags: 25-M-vyakti-parichay-B C-संजीव वेलणकर oldsite

(PID -87175)

pd - February 13, 2022

md - May 7, 2026

Status - publish

भारतीय-कॅनेडियन अभिनेत्री सनी लियोन

ID: 89369

केरेन मल्होत्रा हे सनी लियोनचे खरे नाव. भारतीय वंशाची कॅनेडियन अभिनेत्री असलेल्या सनी लियोनचा जन्म कॅनडातील सर्निया शहरात झाला. भारतीय-कॅनेडियन अभिनेत्री सनी लियोन यांचा जन्म १३ मे १९८१ रोजी झाला. सनी सुरूवातीला नर्सिंगचे प्रशिक्षण घेत [...]

Category: व्यक्ती-परिचय व्यक्ती-परिचय - articles sub site

Tags: 25-M-vyakti-parichay-B C-संजीव वेलणकर oldsite

(PID -89369)

pd - May 13, 2019

md - May 7, 2026

Status - publish

भारतीयांचा पहिला ब्रिटिश-विजय आणि सोबर्सचे अंतिम शतक

ID: 39587

... धावफलकात त्याची नोंद नाबाद अशी आढळते. विज्डेनच्या वार्षिकांकात तो ‘पोटदुखी’मुळे निवृत्त झाला अशी माहिती मिळते. खरी बात मात्र औरच आहे. सामन्याच्या पहिल्या दिवसअखेर तो 31 धावांवर नाबाद होता आणि अख्खी रात्र त्याने पोर्ट आणि ब्रॅन्डी पिण्यात घालवली होती. त्याच्या चित्तवृत्ती दुसर्‍या दिवशी फलंदाजीस उतरताना मद्यमय झालेल्या होत्या आणि आपण मैदानावरच उलट्या करू अशी शक्यता त्याला ‘त्या’ अवस्थेतही अस्वस्थ करीत होती.
[...]

Category: लेखसंग्रह

Tags: 12-M-cricket-flashback C-डॉ. आनंद बोबडे oldsite

(PID -39587)

pd - August 24, 2010

md - March 31, 2026

Status - publish

भारनियमन नव्हे देशद्रोह!

ID: 92718

28रविवार, ऑक्टोबर 2007

छोट्या पडद्यावर एक जाहिरात नेहमीच झळकत असते. त्या जाहिरातीचे स्लोगन अतिशय आकर्षक आहे. 'भांडण चांगल्यासाठी असेल तर भांडण चांगलेच आहे', अशा आशयाचे ते स्लोगन आहे.
[...]

Category: लेखसंग्रह वैचारिक लेखन

Tags: 27-M-prahar C-प्रकाश पोहरे oldsite

(PID -92718)

pd - October 28, 2007

md - March 27, 2026

Status - publish

भारवाहन क्षमता

Guest Author 

ID: 121939

भारताने नुकतेच १०४ सॅटेलाईट एकाच लॉंचरमधून अवकाशात सोडले. जगभरातून त्याचे कौतुक झाले.. एकाच वेळी १०४ !!! जबरदस्त !!! पण जगाला काय माहित की आमच्याकडे कोणत्याही वस्तू वाहून नेण्याची क्षमता म्हणजेच भारवाहन क्षमता (Carrying Capacity) वर्षानुवर्षे [...]

Category: अवर्गिकृत

Tags: C-02-A-CTBD C-Guest Author c-oldsite

(PID -121939)

pd - March 12, 2017

md - April 1, 2026

Status - publish

भारूडरत्न निरंजन भाकरे

ID: 85836

मुंबईतील एका कार्यक्रमात साडेआठ किलोच्या या पायघोळा सह २० किलो वजनाचा जडसांभार अंगावर घेऊन त्यांनी सलग अडीच तास आपली कला सादर केली होती. गणेश वंदना, वासुदेव, नंदीबैल, कुडबुडय़ा जोशी, भविष्यकार आणि त्यांचे प्रख्यात भारुड या सर्व पात्रांना रसिकांनी भरभरून दाद दिली. या ७५ मीटर इंच घेर असलेल्या या पायघोळाच्या गिरकीची नोंद वर्ल्ड अमेझिंग रेकॉर्डमध्ये करण्यात आली होती. [...]

Category: व्यक्ती-परिचय व्यक्ती-परिचय - articles sub site

Tags: 25-M-vyakti-parichay-B C-संजीव वेलणकर oldsite

(PID -85836)

pd - April 23, 2022

md - May 7, 2026

Status - publish

भार्गवराम आचरेकर

ID: 128436

बापूसाहेब पेंढारकरांच्या कानी या बालनटाची कीर्ती पडली. त्यांनी भार्गवरामांचे गाणे ऐकले आणि आपल्या संस्थेत दाखल करून घेतले. ललितकलादर्शन मधील १९२५ ते १९३७ ही बारा वर्षे म्हणजे भार्गवराम आचरेकरांच्या नाट्य जीवनाची चढती कमान होती. [...]

Category: व्यक्ती-परिचय व्यक्ती-परिचय - profiles sub site

Tags: C-02-A-Profiles-Site c-profiles-site C-मराठीसृष्टी टिम

(PID -128436)

pd - July 12, 2022

md - May 7, 2026

Status - publish

भार्गवराम आचरेकर

ID: 76472

अत्यंत बिकट परिस्थितीतही धीरोदात्तपणा न सोडणारे, निगर्वी, सरळ, प्रेमळ अंत:करणाचे मा.भार्गवराम आचरेकर यांना नाट्य व्यवसायातील चारुदत्त असे संबोधिले जात असे.त्यांचा जन्म १० जुलै १९१० रोजी झाला. स्थानिक शाळेच्या मदतीसाठी केलेल्या शारदा नाटकाच्या प्रयोगात त्यांनी वल्लरीचे [...]

Category: व्यक्ती-परिचय व्यक्ती-परिचय - articles sub site

Tags: 25-M-vyakti-parichay-A C-संजीव वेलणकर oldsite

(PID -76472)

pd - March 28, 2017

md - May 7, 2026

Status - publish

भार्गवराम विठ्ठल उर्फ मामा वरेरकर

ID: 128270

इ.स. १९०८ साली त्यांनी 'कुंजविहारी' हे पहिले नाटक लिहिले. पांतु त्यांचे गाजलेले पहिले नाटक म्हणजे रंगभूमीवर ७ सप्टेंबर, १९१८ रोजी प्रथम आलेले 'हाच मुलाचा बाप' हे नाटक होय. नाट्यलेखनात वरेरकर रमत गेल्यावर त्यांनी टपाल खात्यातील नोकरी सोडून दिली व लेखनावरच लक्ष एकवटले. [...]

Category: व्यक्ती-परिचय व्यक्ती-परिचय - profiles sub site

Tags: C-02-A-Profiles-Site c-profiles-site C-मराठीसृष्टी टिम

(PID -128270)

pd - December 15, 2010

md - May 7, 2026

Status - publish