मरणाची भिती नाही जगणे कठीण झाले
मोकळ्या या घरात सगळे अबोल झाले ।
मोकळ्या या घराची भिंतही अबोल झाली
आठवण तुझी काढून ती चिंब ओली झाली ।
हवा घरातलीही आजही तशीच कुंद आहे
त्या कुंद हवेतील सुगंध आजही धुंद आहे ।
जाता चार दिवस दूर माझी अशी अवस्था होई
जाशील खरोखर दूर तर मग माझे काय होई ।
जगणे तुझ्याविना ही जाणीवही असह्य आहे
निरोप तुझ्याआधी घ्यावा हेच सुखकर आहे ।

-- सुरेश काळे
मो.9860307752
सातारा.
दि. ६ आक्टोंबर २०१८

खर्च करावी ऊर्जा आपली, योग्य कामांकरीता,
शक्तीस द्यावी दिशा चांगली, जीवन यशाकरीता ।।धृ।।

बागेतील फुले सुंदर,
फुलपाखरांचे रंग बहारदार,
मोहक इंद्र धनुष्याकार,
निसर्गातील रम्यतेमध्यें शोधा, ईश्वरी गुणवत्ता,
खर्च करावी ऊर्जा आपली, योग्य कामांकरीता ।।१।।

भजन पूजन प्रभूचे,
भक्ति-भाव मनाचे,
उपवास करी देहशुद्धीचे,
तपसत्वाच्या शक्तीनें करा, आत्म्याची मुक्तता ,
खर्च करावी ऊर्जा आपली, योग्य कामांकरिता ।।२।।

गरिबासी मदतीचा भाव,
दुःखितांसाठीं प्रेमळ स्वभाव,
घ्या इतरांच्या मनाचे ठाव,
मिळवा कल्याण करुनी, त्यांच्यात समाधानता,
खर्च करावी ऊर्जा आपली, योग्य कामांकरिता ।।३।।

धनसंपत्ती गंगाजळ,
मोहमोयांचे जाळ,
षड्-रिपू विकार सकळ,
विवेक बुद्धीने नष्ट करा, ही मनाची मलिनता,
खर्च करावी ऊर्जा आपली योग्य कामांकरिता ।।४।।

सर्वत्र आहे प्रभू संचार,
अणूरेणूत झाला साकार,
ब्रह्मांडही त्याचा आकार,
विलीन व्हा ईश्वरी तत्वांत, त्यास सर्व अर्पिता,
खर्च करावी ऊर्जा आपली, योग्य कामांकरिता ।।५।।

डॉ. भगवान नागापूरकर
संपर्क - ९००४०७९८५०
bknagapurkar@gmail.com

वाऱ्यावरती हलती तरुलता,पाने,फळे त्यातून बहरती,
निसर्गाची किमया सारी,
मानवा तू शिकणार कधी,-!!!

सारी संपत्ती निसर्गाची,
तुझा देह ही केवळ माती,
का एवढी अहंता बाळगी,
मातीमोल सारे,मिळता गती,-!!

मी, माझे, माझे करत राहशी,
वृत्ती का नसावी समाधानी,--?
धरातली नच तुझे काही, ---
तुज याची जाणीव नाही,--!!!

त्याग शिकवतो निसर्ग केवळ,
दातृत्व त्याचे मोठे किती,
कळले ज्याला तो कधीही,
स्वतःची न गाणार महती,--!

काय देशी तू झाडांना,
कचरा म्हणुनी खतपाणी,
झाड काय देते तुज,
विचार कर ध्यानीमनी,--!!!

ओरबाडशी तू त्यांना,
सरळ सरळ घाव घालीशी,
जे हवे ते तोडून नेशी,
निर्घृणता ही कायमची,--!!!

तरीही देती थंड सावली,
तक्रार त्यांची कुठलीच नाही,
अत्याचार त्यांच्यावर करशी,
बळी जाशी ना तूच शेवटी,--!!!

हिमगौरी कर्वे.©

असा आहे ना … माझा …
भारत महान, माझा भारत महान … १

माझ्या भारतात ना ….
(काही अपवाद वगळता)
लायक व्यक्ती निवडून येतात … २

माझ्या भारतात ना ….
लायक माणसं नेते बनतात … ३

माझ्या भारतात ना ….
लायक लोक, शिक्षण नसतांना मंत्री बनतात …४

माझ्या भारतात ना ….
लायक लोकांना लठ्ठ पगाराच्या नोकर्‍या मिळतात … ५

माझ्या भारतात ना ….
लायक लोकांना बँकेतून मोठमोठी कर्जे मिळतात … ६

माझ्या भारतात ना ….
लायक लोकांच्या कंपन्यांना, मोठमोठी सरकारी कंत्राटं मिळतात … ७

माझ्या भारतात ना ….
लायक लोकांना सरकारी अनुदानं आणि सुविधा मिळतात … ८

माझ्या भारतात ना ….
लायक लोकांनी आयकर भरला नाही तरी चालतो … ९

माझ्या भारतात ना ….
लायक लोकांना राखीव भूखंडांचं श्रीखंड मिळतं … १०

असा आहे ना … माझा …
भारत महान, माझा भारत महान … ११

-- गजानन वामनाचार्य

बंधन मुक्तीसाठीं असतां, बंधनात ते पाडून टाकी
कर्मफळाचे एक अंग ते, टिपतां राही दुसरे बाकी...१,

साध्य करण्या जीवन ध्येय, देह लागतो साधन म्हणूनी
सद्उपयोग करूनी घेतां, साध्य होईल हे घ्या जाणूनी...२,

हिशोब तुमचा चुकून जाता, तोच देह बनतो मारक
विनाश करितो मागें लागतां, मिळविण्यास ते ऐहिक सुख....३,

बंधन पडते आत्म्याभोंवती, शरिरांतल्या वासने पायी
वासनेच्या आहारी जातां, बंधनास ती बळकटी येई.....४,

तपसाधनेचे कष्ट करूनी, देह करितो आत्म्यास मुक्त
देहाचे ते बंधन पडते, जेव्हां बनतो वासनायुक्त...५

-- डॉ. भगवान नागापूरकर
९००४०७९८५०

कवि होणें सुलभ असावे रसिक होण्यापरि

जिवंत ठेविती कवितेला हीच मंडळी खरी ।।१।।

भावनेचे उठतां वादळ व्यक्त होई शब्दानीं

भाव शब्दांचा हार दिसतो काव्य ते बनूनी ।।२।।

भाव येणे सहज गुण तो मानवी मनाचा

परि बंदिस्त त्याला करणे खेळ हा कवीचा ।।३।।

शब्द पिंजरा नि भाव पक्षी ओळखी को रसिक

कवि मनाशीं 'स्व' भावांचे करी तो जुळवणूक ।।४।।

कवितेवरली टीका टिपणी मूल्यमापन त्याचे

खरी चेतना रसिक असूनी भाव जागवी मनाचे ।।५।।

डॉ. भगवान नागापूरकर

९००४०७९८५०

bknagapurkar@gmail.com

बड्या धेंड्याचा देहान्त जाहला,
राजकारणी खुर्च्याचा त्राता निवर्तला,
जनसागर अवघा शोकसागरात बुडाला
अश्रूंचा (कोरड्या) अन् पूर लोटला
का कोण जाणे कुणास कसला
पत्ताच नव्हता शोक कशाला?
शोकग्रस्त जीवांनी गच्च भरले
तरीही राजमहाल अपुरे पडले
हार वाहिले, पुष्पचक्र अर्पिले
तरी बरेच काहीसे अजूनी उरले

एकाकी तू असा निजलास का रे
कुणी न तुजला वारस का रे
शोक न कुणाचा, पाठिंब्याचा
हुद्याचा वा मुद्याचा
एकही न कसले फूल बिचारे
तुजवर पडले; काय अरेरे!!

अहा रे त्याचे जीवनही प्यारे, मरणही न्यारे
तूच अभागी मग असा कसा रे
तुला सजविले, मरणही बिचारे
प्रमाद एकच घडला तवहाती रे
असशील वेचले, देशासाठी प्राणा रे
कधी न इच्छिलेस तू अभाग्या
मोल तुझे अधिकार हुद्यात रे

हो जागाही नगण्य तुझ्या चिरनिद्रेतून
हसतमुखाने; आश्चर्य लपवून
हो सामील या मिरवणुकीत
जबरदस्तीच्या तीनतेराच्या दुखवट्यात
हा दोष न कुणाच्या माथी रे
देश अपुला हुद्दासत्ताक रे

तुला न मिळावा हा मान उपेक्षिता
फुका खपलास भूमिसाठी या करंट्या
जरी न केले त्याने काही देशासाठी रे
हुद्दा त्याचा होता फार मोठा रे
असता जर तो तुझ्याही जवळी
तो मान मग तुलाही मिळता रे
अनमोल तुझ्या कार्यापेक्षा
होता विचार हुद्याचा तुझ्या रे
हुद्याचा तो मान वेड्या रे
तुझा न् माझा नव्हता रे

घडले दोन मृत्यू: मात्र एक फरकाचा
होता एक व्यक्तीचा दुसरा मात्र हुद्याचा

-यतीन सामंत

विसरून गेलो सारे कांहीं, आठवत नाही मला,
रचली होती एक कविता, त्याच प्रसंगाला ।।१।।
जल्लोषांत होतो आम्हीं, दिवस घातला आनंदी,
खिन्नतेचा विचार त्या दिनीं, शिवला नाही कधीं ।।२।।
नाच गाऊनी खाणेंपिणें, सारे केले त्या दिवशीं,
बेहोशीच्या काळामध्यें, कविंता मजला सुचली कशी ।।३।।
छोटे होऊन गेले काव्य, अमर राहिले आतां,
प्रसंग जरी तो गेला निघुनी, राहते जिवंत कविता ।।४।।
डॉ. भगवान नागापूरकर
संपर्क - ९००४०७९८५०
bknagapurkar@gmail.com

(काव्य, १५ ऑगस्ट २०१८ स्वातंत्र्यदिनाप्रीत्यर्थ )

आम्ही स्वतंत्र झालो , आम्ही स्वतंत्र आहो
स्वातंत्र्य हें अबाधित आचंद्रसूर्य राहो ।।

गर्जलो, “गटापुढती कुठल्या न नमवुं माथा”
अन् ‘पंचशील’-तत्वीं विश्वास पूर्ण होता
बदललो परी नंतर, नाहीं ‘अलिप्त’ उरलो
त्या पंचशील-तत्वा पुरते अम्ही विसरलो
निज राजकारणाचा अभिमान , परी, लाहो ।।
‘स्वातंत्र्य’ हें अबाधित आचंद्रसूर्य राहो ।।

प्रगतिचें नांव घेउन वाढत ‘आयात’ राही
परकीय-चलन सरलें, आश्चर्य यात नाहीं
गंगाजळीच संपे , हातीं कटोरा धरला
जागतीकरण मारी देशी उद्योगाला
इंडस्ट्री ग्रस्त अजुन, ऐशीच ध्वस्त राहो ।।
‘स्वातंत्र्य’ हें अबाधित आचंद्रसूर्य राहो ।।

मुठभर सुदूरदेशीं ‘आय्. टी.’ मधून जाती
झालें भलेंच, होवो, पण लाख अन्य मरती
जणुं बनवतां न येती ‘कंझ्यूमर-गुडस्’सुद्धा
परदेश धरत लावुन ‘आयात-शुल्क’-मुद्दा
उणवलें शुल्क, प्रार्थत, ‘चलनी-प्रवाह वाहो’ ।।
‘स्वातंत्र्य’ हें अबाधित आचंद्रसूर्य राहो ।।

बेकायदाच रस्ते भूमीत बांधुनीया
साळसूद-देश म्हणे, ‘आमुच्या संगतीं या’

शेजारी, जो अपुला ‘व्यापार-पार्टनर’ही
घुसती दहशतवादी, त्यांना आधार देई
कळुनही विसंगति, कां, तूं गप्प वज्रबाहो ।।
‘स्वातंत्र्य’ हें अबाधित आचंद्रसूर्य राहो ।।

परदेशी-कंपन्यांची चंगळ बहू जहाली
देशी उत्पादनांचा आलेख जाइ खाली
बेरोजगार वाढत , पसरते हलाखीही
डोळ्यावरील अमुच्या हटतच ‘झापड’ नाहीं
वदतो , ‘शाबास ! ऐशा प्रगतीत देश नाहो !’
‘स्वातंत्र्य’ हें अबाधित आचंद्रसूर्य राहो ।।

कळलेंच ना अम्हांला दुर्दैव हाय ! अमुचें
बनलो ‘अधीन’ आम्ही परदेशवासियांचें
पश्चिम व पूर्व इथुनी ‘कंटेनर’ रोज येती
नागरीक बेपर्वा , तो विकत माल घेती
‘टोचणी’स निजलेल्या, निद्रा अशीच वाहो ।।
‘स्वातंत्र्य’ हें अबाधित आचंद्रसूर्य राहो ।।

निज चालते न मर्जी, कैसा असे स्वतंत्र ?
परकीय गारुड्यांचे चालती येथ मंत्र
राष्ट्रें पुढारलेली पिरगाळतात हाता
उघडलें दार आम्हिच, सार्‍या उगाच बाता
बोळ्यानें दूध पितो, त्या काय म्हणावें हो ?
‘स्वातंत्र्य’ हें अबाधित आचंद्रसूर्य राहो ।।

किति ही अदूरदृष्टी ! लांबचा विचार नसे
पत्ता न, पतन-खड्डा पायाखालीच असे
शेतें उजाडलेली , पुरते न वीज, पाणी
आयुष्य जाहलें हें, ‘अघोषित-आणिबाणी’
‘जयकार’ झाकतो की - जन फोडतात टाहो ।।
स्वातंत्र्य हें अबाधित आचंद्रसूर्य राहो ।।

ऐसे नव्हे , कुणाला कांहींच ठावकी ना
प्रतिसाद मिळेल कसा कोणाचिया प्रयत्नां ?
करण्यांस साध्य, कोणां उरली न संधि कांहीं
लागली चटक, त्याला रोखणें शक्य नाहीं
एकल्या-यत्नवंतां लोभी-जगत् न दाहो ।।
‘स्वातंत्र्य’ हें अबाधित आचंद्रसूर्य राहो ।।

सगळेंच सत्य, दोस्ता, अतिशयोक्ती न कांहीं
सारेच आपण दोषी, तूंही, तसाच, मीही
चकमा न खाउं, जोखूं अपुलेंच आपण स्वत्व
दावूं ममत्व कोठें , देऊं कशां महत्व
ठरवूं या - हृदयिं खरें निजदेशहितच राहो ।।
स्वातंत्र्य हें अबाधित आचंद्रसूर्य राहो ।।

- - -
लाहो : लाभो, मिळो, प्राप्त होवो
वज्रबाहू : ज्याचे हात वज्राप्रमाणें आहेत असा
(अर्थात्, आपल्या सेनेमधील वीर सैनिक )
-

- सुभाष स. नाईक
( M- 9869002126).

भारती सृष्टीचे सौंदर्य खेळे
दाबीत सतत रुप आगळे ।।
वसंत वनात जनात हसे
सृष्टी देवी जणू नाचे उल्हासे
गातात संगीत पृथ्वीचे भाट
चैत्र-्वेशाखाचा ऐसा हा थाट ।।१॥।

ज्येष्ठ आषाढात मेघांची दाटी
कडाडे चपला होतसे वृष्टी
घालाया सृष्टीला मंगल स्नान
पूर अमृताचा सांडे वरुन
गगनी नर्तन कृष्ण मेघांचे
भूतली मयूर उत्तान नाचे ।।२।।

श्रावणी पाऊस हास्याचा पडे
श्रीकृष्ण-जन्माची दंगल उडे
बांधिती वृक्षांना रम्य हिंदोळे
कामिनी धरणी वैभवी लोळे ।।३॥।।