कविता-गझल-चारोळी-वात्रटिका
-
कृष्णा
मम चित्ती तुझे रूप गोपाळा, यशोदानंदन जगत्पालका,
जगदाधिशा प्रतिपाळा,
आठवती किती नावे कृष्णा,---देवकीनंदना वसुदेवसुता,
राधेच्या कृष्णा, रुक्मिणी- भ्रतारा,
तुझं आठवते मी घननिळा, द्वारकाधीशा,
विष्णू अवतारा मनमोहना तू बाळकृष्णा,--!!!गोपिकांमधील तू श्रीरंगा,
श्रीहरी तू जगदोद्धारा,
नटवर तू अनादि अनंता,
उभा राहशी प्रसंगी सारथ्या,--!!!कधी भासशी नुसती कल्पना,
पण विहरशी आत्मी मनोहरा, सत्यभामा तुझीच कांता,
लुब्ध तिच्यावर तू मुरलिधरा,---!!!सुभद्रावर, तू तिच्यावरी भाळता, सुभद्राहरण करशी नंदकिशोरा,
काय म्हणू तुझ्या स्वरूपा,
असशी, भासशी अनेक रुपा,
वात्सल्यमूर्त तू हे नंदबाळा,
स्मरते मी तुज कितीदा गिरिधरा,--!हिमगौरी कर्वे ©
August 21, 2019
-
भरताची निराशा
निराश झाले मन भरताचे, बघूनी रिक्त महाल.......।।धृ।।
लागली नाही, श्रीरामाची त्याला तेथें चाहूल ।।
झाली होती पितृज्ञा ती ।
पाठवी रामा वनीं ।।
माता कैकेयीच हट्ट करिते ।
दूजे नव्हते कुणी ।।
कुणास दाखवी राग मग तो, लोचनी आले जल....१,
निराश झाले मन भरताचे, बघूनी रिक्त महाल ।।
उंचबळूनी हृदय भरता ।
कंठी दाटला सारे ।।
शब्द फुटती मुखा मधूनी ।
जे होते हुंदके देणारे ।।
थरथरणाऱ्या ओठांमधूनी भाव कसे उमटतील....२,
निराश झाले मन भरताचे, बघूनी रिक्त महाल ।।
-- डॉ. भगवान नागापूरकर
९००४०७९८५०
July 17, 2018
-
दयेची दिशा
निसर्ग नियमें दया प्रभूची,
सदैव बरसत असते ।
दयेचा तो सागर असता,
कमतरता ही पडत नसते ।।अज्ञानी ठरतो आम्हींच सारे,
झेलून घेण्या तीच दया ।
लक्ष्य आमचे विचलित होते,
बघून भोवती फसवी माया ।।उपडे धरता पात्र अंगणीं,
कसे जमवाल वर्षा जल ।
प्रयत्न सारे व्यर्थ जाऊनी,
निघून जाईल वेळ ।।भरेल भांडे काठोकाठ ,
केवळ धरता योग्य दिशेने ।
टिपून घ्या तुम्ही दया प्रभूची,
अशीच केवळ शुद्ध मनानें ।।डॉ. भगवान नागापूरकर
संपर्क - ९००४०७९८५०
bknagapurkar@gmail.com November 3, 2015
-
गोकुळीच्या आम्ही गोपिका
गोकुळीच्या आम्ही गोपिका,
निघालो विकण्या दूध, लोण्या कितीदा विनवावे तुज श्रीरंगा, उशीर होई मथुरेच्या बाजारां,--!!करून सगळी आवरां -आवरी, निघालो आम्ही सगळ्या सत्वरी कामे सारी भराभरा आटोपुनी, डोईवर घेऊनी भरलेला घडा,--!!
ठुमक ठुमक चालीची
नक्कल करीत थांबशी, उगी आम्हां विलंब करीशी काय केला आम्ही गुन्हा,-!!नको नको रे मारुस खडा,
ओघळ दह्यादुधाचे पहा, दंगेखोर किती तुमचा जथा,
मिळून घालता ना डांका--!गोंडस तव रूपाला देखण्या,
नुसते आम्ही बघत राहतां,
अल्लद हे घडेही पळवतां, नवनीत सारेफस्त करतां, सांगा काय समजवावे तुम्हां,
दया कर आम्हांवर कान्हा,-!भांडू कातुझ्याश गोविंदा* पाहता तुला,कासाविशीजीवां
सोड, वाट मनमोहना ,
कसे सांगावे नंद -यशोदा,--!हिमगौरी कर्वे.©
May 31, 2019
-
स्थिर वा अस्थिर
स्थिर आहे जग म्हणूनी,
अस्थिर आम्ही जगू शकतो ।
अस्थिर आहे जग म्हणून,
स्थिर आम्ही जगू शकतो ।।१।।
पोटासाठी वणवण फिरे,
शोधीत कण कण अन्नाचे ।
थकला देह विसावा घेई,
कुशीत राहूनी धरणीचे ।।२।।
धरणी फिरते रवि भोवतीं,
ऋतूचक्र हे बदलीत जाते ।
जगण्यामधला प्राण बनूनी,
चैतन्य सारे फुलवून आणते ।।३।।
पूरक बनती गुणधर्म,
स्थिर वा अस्थिर ते ।
विश्वचक्र फिरवित राहणे,
निसर्गाचे तत्वची असते ।।४।।
डॉ. भगवान नागापूरकर
संपर्क - ९००४०७९८५०
March 13, 2016
-
आम्ही स्वतंत्र आहो
(१५ ऑगस्ट २०१८ , स्वातंत्र्यदिनाप्रीत्यर्थ )
आम्ही स्वतंत्र झालो , आम्ही स्वतंत्र आहो
स्वातंत्र्य हें अबाधित आचंद्रसूर्य राहो ।।गर्जलो, “गटापुढती कुठल्या न नमवुं माथा”
अन् ‘पंचशील’-तत्वीं विश्वास पूर्ण होता
बदललो परी नंतर, नाहीं ‘अलिप्त’ उरलो
त्या पंचशील-तत्वा पुरते अम्ही विसरलो
निज राजकारणाचा अभिमान , परी, लाहो ।।
‘स्वातंत्र्य’ हें अबाधित आचंद्रसूर्य राहो ।।प्रगतिचें नांव घेउन वाढत ‘आयात’ राही
परकीय-चलन सरलें, आश्चर्य यात नाहीं
गंगाजळीच संपे , हातीं कटोरा धरला
जागतीकरण मारी देशी उद्योगाला
इंडस्ट्री ग्रस्त अजुन, ऐशीच ध्वस्त राहो ।।
‘स्वातंत्र्य’ हें अबाधित आचंद्रसूर्य राहो ।।मुठभर सुदूरदेशीं ‘आय्. टी.’ मधून जाती
झालें भलेंच, होवो, पण लाख अन्य मरती
जणुं बनवतां न येती ‘कंझ्यूमर-गुडस्’सुद्धा
परदेश धरत लावुन ‘आयात-शुल्क’-मुद्दा
उणवलें शुल्क, प्रार्थत, ‘चलनी-प्रवाह वाहो’ ।।
‘स्वातंत्र्य’ हें अबाधित आचंद्रसूर्य राहो ।।बेकायदाच रस्ते भूमीत बांधुनीया
साळसूद-देश म्हणे, ‘आमुच्या संगतीं या’शेजारी, जो अपुला ‘व्यापार-पार्टनर’ही
घुसती दहशतवादी, त्यांना आधार देई
कळुनही विसंगति, कां, तूं गप्प वज्रबाहो ।।
‘स्वातंत्र्य’ हें अबाधित आचंद्रसूर्य राहो ।।परदेशी-कंपन्यांची चंगळ बहू जहाली
देशी उत्पादनांचा आलेख जाइ खाली
बेरोजगार वाढत , पसरते हलाखीही
डोळ्यावरील अमुच्या हटतच ‘झापड’ नाहीं
वदतो , ‘शाबास ! ऐशा प्रगतीत देश नाहो !’ ।।
‘स्वातंत्र्य’ हें अबाधित आचंद्रसूर्य राहो ।।कळलेंच ना अम्हांला दुर्दैव हाय ! अमुचें
बनलो ‘अधीन’ आम्ही परदेशवासियांचें
पश्चिम व पूर्व इथुनी ‘कंटेनर’ रोज येती
नागरीक बेपर्वा , तो विकत माल घेती
‘टोचणी’स निजलेल्या, निद्रा अशीच वाहो ।।
‘स्वातंत्र्य’ हें अबाधित आचंद्रसूर्य राहो ।।निज चालते न मर्जी, कैसा असे स्वतंत्र ?
परकीय गारुड्यांचे चालती येथ मंत्र
राष्ट्रें पुढारलेली पिरगाळतात हाता
उघडलें दार आम्हिच, सार्‍या उगाच बाता
बोळ्यानें दूध पितो, त्या काय म्हणावें हो ?
‘स्वातंत्र्य’ हें अबाधित आचंद्रसूर्य राहो ।।किति ही अदूरदृष्टी ! लांबचा विचार नसे
पत्ता न, पतन-खड्डा पायाखालीच असे
शेतें उजाडलेली , पुरते न वीज, पाणी
आयुष्य जाहलें हें, ‘अघोषित-आणिबाणी’
‘जयकार’ झाकतो की - जन फोडतात टाहो ।।
स्वातंत्र्य हें अबाधित आचंद्रसूर्य राहो ।।ऐसे नव्हे , कुणाला कांहींच ठावकी ना
प्रतिसाद मिळेल कसा कोणाचिया प्रयत्नां ?
करण्यांस साध्य, कोणां उरली न संधि कांहीं
लागली चटक, त्याला रोखणें शक्य नाहीं
एकल्या-यत्नवंतां लोभी-जगत् न दाहो ।।
‘स्वातंत्र्य’ हें अबाधित आचंद्रसूर्य राहो ।।सगळेंच सत्य, दोस्ता, अतिशयोक्ती न कांहीं
सारेच आपण दोषी, तूंही, तसाच, मीही
चकमा न खाउं, जोखूं अपुलेंच आपण स्वत्व
दावूं ममत्व कोठें , देऊं कशां महत्व
ठरवूं या - हृदयिं खरें निजदेशहितच राहो ।।
स्वातंत्र्य हें अबाधित आचंद्रसूर्य राहो ।।- - -
लाहो : लाभो, मिळो, प्राप्त होवो
वज्रबाहू : ज्याचे हात वज्राप्रमाणें आहेत असा
(अर्थात्, आपल्या सेनेमधील वीर सैनिक )
-- सुभाष स. नाईक
( M- 9869002126). August 23, 2018
-
गुणधर्म
करूं म्हटले करूं न शकलो
रोकू म्हटले रोकू न शकलो
जे जे स्फूरले येईल ते ते
ठरले असते होईल ते ते
बघूनी बाह्य जगला ठरवी
मिळवीन तेच सुख भावी
त्याचेसाठी स्थिती आगळी
उमज न येई ती सगळी
धडपड करीतो गडबड करीतो
त्याच चाकोरीतूनी जाऊ लागतो
सुप्त गुण हे अंगी लपले
उभारून ते येतील सगळे
मात करूनी विचारावरती
सुप्त गुण हे विजयी होती
गुणधर्म ही ईश्वरी योजना
घडते तेच म्हणूनी क्षणाक्षणा
डॉ. भगवान नागापूरकर
संपर्क - ९००४०७९८५०
March 16, 2016
-
लाटांवर लाटा उसळती
लाटांवर लाटा उसळती,
तुषारांचे बनती मोती,
अथांग सागराच्या ह्या,
सुंदरतेची काय गणती,--!!!निळेशार पसरलेले पाणी,
दूरवर क्षितिजी पोहोचलेले,
जितके विस्तीर्ण तितुके,
सखोल आत गेलेले,--!!!एक लाट उठता उठतां,
दुसरी उभी टाके,
टक्कर दोघींची होता,
पाणलोट होती जागे,--!!!रत्नाकराची दुनिया,
सारी अजब किती,
पारणे फिटे डोळ्यांचे,
तृप्त होतसे दीठी,--!!!थेंबांचे मोती उधळतो,
तो रात्रंदिवसा,
किंमत नसे त्याची,
पर्वा नाही माणसा,--!!!अमर्याद त्याचे स्वरूप,
वाटे गगनाला भिडलेले,
सूर्यबिंबही केवढे,
दोघांमध्ये टेकलेले,--!!!पाण्याचा रंग बदले,
निळा काळा पांढरा,
वर सोनेरी ऊन चमके,
किरमिजी होई सगळा,--!!!पाण्यावर हालत डुलत,
चाले बोटीची स्वारी,
तिच्यात बसून सफरीची,
गंमत की हो न्यारी,--!!!दूरवर एखादा मासा,
कोलांट्या बघा मारे,
मुक्त जीवन ते,
क्षणोक्षणी पण हाले,--!!!केवढे ते सुंदर मासे,
हात लावण्या जीव धजेना, अल्लड,अलवार जरासे,--!!!इकडे तिकडे बघतां,
चौफेर पसरलेले पाणी,
अनेक जीवजंतू जगती,
खालील वनस्पतींच्या रानी, --!!!कासवे मौज -मजेत,
पहा,कशी बागडती,
सागरच त्यांची दुनिया,
त्यांना कुठली भीती,--!!!सावकाश चालत ती,
अलगद येती किनारी,
पायांनी रांगोळी केवढी,
समुद्रतीरी घालती,--!!!सुंदर नक्षी वरूनी त्या,
खेकडे बघा चालती,
समुद्रच संरक्षण कर्ता,
पटकन पाण्यात पळती,--!!!लाटांचा केवढा दंगा,
खळखळ किती आवाज,
थोडे ऐका कान देऊनी,
लांबवरची ती गाज,--!!!शंख-शिंपले छोटे-छोटे,
भोवती, मऊ मऊ रेती,
केवढा आनंद मिळे, चालता-चालता अगदी,--!!!वर निळी मेघडंबरी,
पाहून जीव थरकापे,
दृष्टी फिरवा नुसती,
चालले काय समुद्रांतरी,--!!!© हिमगौरी कर्वे.
October 22, 2019
-
आरक्त देही मधुमास लुटला
आरक्त देही मधुमास लुटलातुझ्या मिठीत वसंत फुललामिटल्या पापण्यात आठवणी तरळल्याउमलत्या कळ्यांचा गंध बहरलातुझ्या ओढीत भाव धुंद उमटलामोह मिठीचा गंधार अंतरी चेतलाघेता तू अलवार चुंबन स्पर्श गंधाळलाओठ ओठांना अलगद भिडता चेतना तप्तल्याओठ हलकेच चुंबीता रोमांच तनुभर मोहरलातुझ्यात बंध आल्हाद मखमली वेढून गेला-- स्वाती ठोंबरे.
November 27, 2021
-
कर्तृत्वाला काळ न लागे
सुचले होते सारे कांहीं परि, ढळत्या आयुष्यीं
संधिप्रकाश तो दिसत होता, सूर्य अस्ताशीं...१,
काळोखाची भिती उराशीं, लांब आहे जाणे
कळले नाहीं यौवनांत, कशास म्हणावे जगणे...२,
समजून आले जीवन ध्येय, चाळीशीच्या पुढें
खंत वाटली जाणता, आयुष्य उरले केवढे...३,
ज्ञानविषय अथांग होते, अवती भवती
कसा पोहू ह्या ज्ञान सागरीं, विवंचना होती...४,
निराश होऊं नकोस वेड्या, कर्तृत्वाला काळ न लागे
क्षणांत चमकूनी प्रकाश देणें, हीच विजेची अंगे..५,
वर्षा येवून निघून जाते, न्हाऊं घाली धरणीला
हिरवे प्रफुल्लित वातावरणीं, आनंद दिसे सर्वाला...६
डॉ. भगवान नागापूरकर
९००४०७९८५०
bknagapurkar@gmail.com
November 17, 2018
Copyright © 2025 | Marathisrushti