मान्य आहे मजला वाल्या कोळी बनणे
खून लागल्याचा डाग लागला परी उद्धरुन जाणें ।।१।।

लुटालूट करुनी देह वाढविला
राम नाम जपूनी पावन तो झाला ।।२।।

प्रभू कृपा होऊनी महा कवी बनला
वाल्मिकी ऋषी बनूनी रामायण ग्रंथ रचिला ।।३।।

वाहून गेला पाप भाग तप प्रवाहाच्या वेगांत
धुवूनी गेला डाग जलाशयाच्या ओघांत ।।४।।

वाईट घटना घडते त्यास भोग म्हणावे
उद्धरुनी त्यांत जाणे ह्यास योग समजावे ।।५।।

जर होत असेल माझा वाल्मिकी ऋषि
मान्य मजला सजा जी प्रभूं तूं देशी ।।६।।

-- डॉ. भगवान नागापूरकर
९००४०७९८५०
e-mail- bknagapurkar@gmail.com

ध्यान धारणा ही ,शांतता मनाची
आरोग्य धनाची, गुरुकिल्ली ||

सात्विक आहार, कंद मुळा भाजी
खावी रोज ताजी, सर्वकाळ ||

ॠषीतुल्य झाड, पिंपळ उंबर
वड हो अंबर, महाराजा ||

वृक्ष करीतसे, धरती श्रृंगार
ही हिरवीगार, दिसतसे ||

पहाटे उठणे, करा रोज योग
सरतील भोग, शरीराचे ||

शुद्ध हवा पोटी, रोग हे सरेल
आनंद भरेल, गगणात ||

राखा तुम्ही वन,आरोग्याची खाण
असु द्या ही जाण, वेळोवेळी ||

स्वच्छता राखा, लावा विल्हेवाट
कच-याचा थाट,निर्माल्यात ||

गर्दी ही लोकाची, झाली दाटीवाटी
खायला ही थाटी, मिळेनासी ||

अन्नधान्य वाढ,वापर खताचा
हिशोब शेताचा, बघतसे ||

रोग आमंत्रण, खाण्यातुन होते
जपा तुम्ही शेते, रात्रंदिन ||

झाडाचे महत्व, जाणा तुम्ही सर्व
लागवड पर्व, कार्यारंभ ||

पर्यावरणाचा, समतोल राखा
उभा पाठीराखा, वृक्षराजा ||

आता पाळा तुम्ही, गतिविधी पर्व
संगोपण सर्व, करितसे ||

नद्याचे पावित्र्य, राखा सर्व जन
करु नका घाण, निर्माल्याचे ||

नदीतले दिवे, अज्ञानाची पुडी
उजेडाचा गुढी, गावामधी ||

देव धर्म कर्म, करुन बाजार
सर्वच बेजार, करुनका ||

जडी बुटी धन ,आरोग्याचा ठेवा
मिळतसे मेवा, वनातुन ||

दुर्गा देशमुख, परभणी
दि 29/3/2023

वाट कुणाची बघतो आम्हीं,

ठाऊक असते सर्वांना,

मृत्यू हा अटळ असूनी,

केव्हांही येई अवचित क्षणा ।।१।।

आगमनाचा काळ त्याचा,

कल्पनेनें ठरविला जातो,

अचूक जरी शक्य नसले,

विचार त्यावरी करीता येतो ।।२।।

जीवन म्हणती त्या काळाला,

जगणे आले मृत्यू येई तो,

जगण्यापुढे पर्याय नसतां,

सुसह्य करण्या प्रयत्न होतो ।।३।।

तन मनाला सुख देऊनी,

जीवन काल वाढविती कांहीं,

सद्उपयोग तो केला जावा,

हीच इच्छा सदैव राही ।।४।।

डॉ. भगवान नागापूरकर

संपर्क - ९००४०७९८५०

bknagapurkar@gmail.com

दूर कुठेतरी बसलो होतो
दमून भागून
ते छोटेसे घर त्यावेळी
खरेच राजवड्यासारखे
वाटले...
मनात आले
श्वास मोकळा करण्यासाठी
असेच घर हवे
आणि अशीच
सावली..
जी सावली आपल्या
सावलीला देखील
सामावून घेते ..?

-- सतीश चाफेकर.

जन्म हा सुखाचा की दुःखाचा..
कां ? कुठला अक्षम्य गुन्हा आहे..
जरी गतजन्मांचेच ऋणानुबंध सारे
कुणाची कुणाला आज ओढ आहे..
बेगडी नात्यांचेच स्वार्थी भावबंध
खरे कोण कुणासाठी जगतो आहे..
ऐश्वर्याचे रांजण ,जरी स्वर्गीयसुखी
सांगा , आज मनःशांती कुठे आहे..
ऐश्वर्यासाठी नात्यांचीही पायमल्ली
नि:स्पृह प्रेम जिव्हाळा संपला आहे..
बिलोरी प्रतिबिंबही कितीही देखणे
तरी इथे सत्य, असत्य संभ्रमात आहे..
वास्तव ! जे पेरावे तेच जगी उगवते
हे सत्य कुणा केंव्हा कळणार आहे..
कां ? जगण्याचीच हीच रित जगती
जन्म कलियुगी , जीवाला सजा आहे..

©️ वि.ग.सातपुते (भावकवी)

रचना क्र. ३८

दिनांक :- १३-३-२०२१

डोळे भरूनी, मिटूनी पापणी
नीत नीत मी! तुजलाच पहावे
उघडिता नयन! तूं सहज लपावे
दिसता क्षणभर! तूं हळूच हसावे ।। १।।

सुखदा लाघवी! हॄदयी फुलावी
ब्रह्मकमळ! ते प्रीतीचे उमलावे
हितगुज हे! मनामनांचे उमजावे
संचिती प्रितिस या घट्ट बिलगावे ।।२।।

उमलता फुले! अंतरी गंधाळावे
सजता सृष्टी! सप्तरंगा श्रृंगारावे
उपभोगुनी! सोहळे ऋतुऋतुन्चे
विरघळूनी प्रितीत! आनंदी जगावे ।।३।।

प्रीतफुल एक! वरदान दयाघनी
भाग्यवंती! तेच लाभते जयासी
कृतकृत्य, होता हे जीवन सारे
पैलतिरी सुर! ते पावरीचे घुमावे ।।४।।

-- वि.ग.सातपुते. (भावकवी)

9766544908

रचना क्र. ३१.

२ - २ - २०२२.

कितीक वेळा धुतला कोळसा, रंग न बदले त्याचा ।

उगाळता झिजून जाई, परि काळेपणा कायमचा ।।

भट्टीत घालून त्यास जाळता, घेई रंग लाल कसा ।

शुभ्रपणा हा दिसून येतो, राही न जेंव्हा कोळसा ।।

मलीनता ही मनामधली, खोल रूजली असे ।

विचारांतील तर्कज्ञान , शुद्धीसाठी पुरे नसे ।।

गुरू लागतो अग्नी सारखा, चित्त शुद्धी करिता ।

ज्ञानभट्टी पेटवून देई, जाळण्या अशुद्धता ।।

डॉ. भगवान नागापूरकर

९००४०७९८५०

ज्योतिष्याची चढूनी पायरी,

जन्म कुंडली दाखवी त्याला ।

अडले घोडे नशिबाचे,

कोणते अनिष्ट ग्रह राशीला ।।

नशिबाची चौकट जाणूनी,

आशा त्याची द्विगुणित झाली ।

मनांत येतां खात्रीं यशाची,

जीव तोडूनी प्रयत्ने केली ।।

प्रयत्नांती असतो ईश्वर,

म्हणूनी मिळाले यश त्याला ।

आत्मविश्वास जागृत करण्या,

'भविष्य' शब्द कामी आला ।।

डॉ. भगवान नागापूरकर

संपर्क - ९००४०७९८५०

bknagapurkar@gmail.com

लाख मोलाचे
आयुष्य आपुले,
कोटी जणांचे आधार.
अन्यायाविरुद्ध लढणारे सारे,
संघर्षमय जीवनसरोवर.

घडविले आहे आपण
जन जीवनाला ...
देवूनी सुयोग्य आकार
वाढविले आहे आपुलकीने,
दीन-दुबळ्या बहुजनांना...
करुनी विषमतेचा प्रतिकार.

शिकविले आहे आपण,
निरक्षरतेलाही...!
ओतुनी जीव शाहीचा निर्विकार.
मिटविले आहेत
अंधाराचे दिवे...!
पेटवूनी सप्तरंगी इंद्रधनुविष्कार.

संघटीत केले आहे आपण,
विखुरलेल्या शक्तीहीन शक्तीसही...!
पेरुनी बीज एकतेचे महाअपरंपार.
फुलविले आहे आपण....
रानफुलानांही...!
जिरवुनी ओसाड मातीत महाज्ञानसागर.

लडविले आहेत, लढे
मानव मुक्तीसाठी...
घेवूनी तळहाती शिर.
काबीज केले आहेत, गड अनेक
राष्ट्र उभारणीसाठी....
खर्चुनी पोटचे प्राणप्रिय पोर.

रुजविले आहेत, आपण
स्वातंत्र्य, समता....
बंधुत्व, न्यायाचे धडे
चराचरात विश्वभर
पोसीले आहे आपण,
दु:खी कष्टी
निराधार मानवतेलाच...!
अखंडपणे आयुष्यभर.

- ©️ प्रा. शिवाजी आर. कांबळे (कवि, लेखक, संमिक्षक, संपादक, गीतकार)
☎️ मो.न.883 080 0335 ================================
Follow me on my Blog ID: https://kshivraj83.blogspot.com/ ================================

किती खाल्ला मार, किती खाल्या शिव्या याची गणतीच नव्हती.

एकच गोष्ट सतत कानी पडत होती.

उनाड आहे, बावळट आहे, धडपड्या आहे, तडफड्या आहे, मूर्ख कुठचा.

भडीमार होत होता आईकडून शब्दांचा..

आम्ही होतो बालपणीच गांधीवादी.

एका गालांत कुणी मारली तर दुसरा गाल पुढे करणारे.

मुकाट्यानें मान वर न करता सारे शब्द पचविणारे.

खेळणें, कुदणें, उड्या मारणें,

त्यातच ढोपर, कोपर, हातपाय फुटून जाणें, भळभळा रक्त वाहायचे.

पण सांगा रडून कुणाला ?

कारण ते असायचे स्वतःच्याच प्रतापाचे...

निमुटपणें बाजूस बसून, सहन करायचे

आणि कुणास समजू नये, म्हणून माती टाकायचे.

भरत होत्या साऱ्या जखमा हलके हलके.

न भरून कसे चालायचे ?

मस्तीची रग, खेळातील धडपड आणि

स्वत:च डॉक्टर बनून जखामाबद्दल वाटणारी मायेची कढ.

सारे तुटून पडायचे, घाव बरे करण्यासाठी.

* * *

... संध्याकाळची वेळ, सूर्य अस्ताला चाललेला.

किती घटका राहील्या होत्या, त्याला डुबण्यासाठी !

विचार करितो मी. शांत बसून पंचाहत्तरीच्या काठी.

हातपाय खाजवितो, कुरवाळीतो, सुरकुतलेल्या कातड्याकडे बघतो.

मध्येच नजर खिळून राहते, ती जखमांच्या वणावर.

कितीतरी लहान मोठ्या आकाराची.

ज्यावर दिसत होती चित्रे आठवणीची.

प्रत्येक वणावर होता एक इतिहास, एक घटना, एक जबरदस्त प्रसंग.

कोडगे बनून केलेली मस्ती, आईचा मार, शिव्या आणि बाबांचा राग.

पण आज सारे काही मनाला आनंदीत करून टाकणारे.

शरिरावरले वण बनले होते एक जीवन आलबंम.

नेत होते भूतकाळांत.

जो होता निश्चित आणि उपभोगलेला.

त्यात भविष्यकाळाची अनिश्चितता नव्हती, कि वर्तमान काळाची क्षणिकता.

डॉ. भगवान नागापूरकर

९००४०७९८५०

bknagapurkar@gmail.com