कथा

विश्वास

Category:

 

सुनीताच्या चेहऱ्यावर मनातली खुशी तरळून गेली. विश्वास आत आला. पाठीवरची सॅक हातात घेतली. कुठे बसावे हे न कळल्यामुळे तो तसाच उभा राहिला. सुनीता त्याचे निरीक्षण करीत होती. सहा फूट उंची, कुरळे केस, पिंपल्सनी भरलेला उभट चेहरा, गोरा वर्ण, सडपातळ बांधा, निळी पँट व इन केलेला पांढरा शर्ट. डोळे थोडे मोठे असते तर आपल्या अजयसारखा बराचसा दिसला असता. तिला परदेशात असलेल्या तिच्या मुलाची तीव्रतेने आठवण आली. ती म्हणाली, ‘अरे, बस ना खूर्चीवर, सामान आणलं नाहीस का तुझं? इथं राहायला आलास ना तू?’

लेखसंग्रह

जमिनीखालची ‘जीपीएस’!

Category:

 

‘ग्लोबल पोझिशनिंग सिस्टम’ – जीपीएस – ही आजच्या काळातली आघाडीवरची स्थानदर्शक पद्धत आहे. एखाद्या माणसाचं वा वाहनाचं स्थान निश्चित करण्यासाठी या पद्धतीचा वापर केला जातो. या पद्धतीत प्रथम, पृथ्वीभोवती फिरणाऱ्या कृत्रिम उपग्रहाद्वारे रेडिओ लहरी सोडल्या जातात.

लेखसंग्रह

विचारसरणीतला स्पष्टपणा

Category:

 

एके दिवशी माझ्या सहकाऱ्यांशी चर्चा करत होतो. चर्चेचा विषय होता वय आणि मानसिक परिपक्वता किंवा विचारांचा स्पष्टपणा यातील परस्पर संबंध. माझे मन एकदम भूतकाळात गेले आणि एका घडलेल्या प्रसंगाची मला आठवण झाली. तेव्हा मी एका बहुराष्ट्रीय कंपनीत, डिझाईन इंजिनीअर, हे पद सांभाळत होतो. मी इतरांना म्हणालो, “अनुभवातून माझ्या मनाला एक गोष्ट पटली आहे की वय आणि मनातील विचारांची स्पष्टता याचा परस्पराशी फार जवळचा संबंध असत नाही.”

लेखसंग्रह

जागतिक मुद्रण क्रांतीची सुरुवात: मानवी इतिहासाला कलाटणी देणारा टप्पा

Category:

 

जोहान्स गुटेनबर्गने लावलेला हा शोध मानवी इतिहासातील सर्वात शक्तिशाली आणि प्रभावी माध्यमाचा उदय होता. जागतिक मुद्रण क्रांतीने माणसाला स्वतंत्रपणे विचार करण्याचे, प्रस्थापित व्यवस्थेला प्रश्न विचारण्याचे आणि आपले विचार जगासमोर मांडण्याचे स्वातंत्र्य दिले. लोकशाहीच्या संकल्पनेचा विस्तार होण्यात आणि मानवी हक्कांची जाणीव निर्माण करण्यात या क्रांतीचा वाटा सिंहाचा आहे. आज आपण ज्या संगणकीय, डिजिटल आणि इंटरनेटच्या माहिती युगात जगत आहोत, त्या माहितीच्या महाजलाची खरी मुहूर्तमेढ १५ व्या शतकातील याच मुद्रण क्रांतीने रोखली होती, यात तीळमात्र शंका नाही.

साहित्य - ललित

मध्यमव्यायोग

Category:

 

नाट्यशास्त्राचे निर्माते भरतमुनी यांनी अठराव्या अध्यायात नाटक म्हणजे रुपकाचे दहा प्रकार सांगितले. त्या सोबत त्यांची वैशिष्ट्ये सांगितली आहे. यापैकी व्यायोग नावाच्या प्रकाराचे वर्णन असे आहे की त्यामध्ये प्रख्यात व्यक्ती नायक असावी पण ती राजा नसावी. एका अंकाचे, एका दिवसाच्या व्याप्तीचे कथानक असावे. प्रधान रस वीर असावा. पात्रांचे द्वंद्वयुद्ध असावे.