भिज नां जराशी नखशिखांत
मना नाहूदे चिंबचिंब पाऊसात...

हा ऋतुच बहरलेल्या प्रीतीचा
ओलेती ये भावनांच्या मिठित...

निर्मळ स्पर्शात चैतन्य आगळे
ब्रह्मानंदाची, साक्ष त्या सुखात...

निसर्गाचे, अविष्कार पांघरावे
भिजुनी रिमझिमल्या सरिसरित...

ही कोजागिरी, चंद्र चांदण्यांची
कोजागर, कोजागर मनांमनात...

-- वि.ग.सातपुते (भावकवी)

9766544908

रचना क्र. २५३

९/१०/२०२२

जेव्हा दुजाचे नुकसान होते, उत्सुक दिसे कुणी

स्वभावाची ही विकृती जाणता, खंत वाटली मनी

बागेमध्ये फिरत असता, फूल तोडतो अकारण

सुगंध त्याचा क्षणीक घेवूनी, देतो ते फेकून

हाती देता सुंदर खेळणी, तोड मोड करिते

लहान बालक खेळण्यापेक्षा, तोडण्यात दंग होते

लय पावणे प्रतिक शिवाचे, ईश्वरी असतो गुण

‘नष्ट करणे’ निसर्ग स्वभाव, हे घ्या तुम्ही जाणून.

डॉ. भगवान नागापूरकर

९००४०७९८५०

मन या विषयावरील कविता

कणकण भारत कोसळताना पाहुन अंतरी कळवळला।
कौटिल्याचा ज्ञानदिप तो मार्ग दावितो आम्हाला॥धृ॥

सिमेवरती उभा सिकंदर फिकीर तयाची कोणाला ।
धनानंद हा तुकडे फेकुन जमवीत बसला श्वानांना।
नंदकुळाचा नाश करीन मी भिष्म शब्द तो धगधगला।।१।।

ग्राहकाला शिलाईचे कपडे देताना टेलर
वारंवार हेच करीत असतो
कुठे टाका, कुठे बटण
तो शिवतच राहतो,

परीक्षक हातातील उत्तरपत्रिका
हिसकावून घेई पर्यंत
काही खरे,कुठे चुकीचे
काही न काही तरी
परीक्षार्थी लिहीतच राहतो,

शेवटचा श्वास आहे तोपर्यंत
चूक-अचूक निशाणा
तो सैनिक साधित
शेवट पर्यंत लढत राहतो,

कोणीही शस्त्र खाली
खाली ठेवत नाही
कोणीही आशा सोडीत नाही
अंतिम श्वास तुटे पर्यंत
*****

मूळ हिंदी कविता- अलका सिन्हा
मराठी अनुवाद- विजय नगरकर

जड झाला जीव आता
ओझं सोसवत नाही...
भोग भोगायचे किती आता
देवादारी बसवत नाही...!

जन्म वाया गेला राबण्यात
नाही गाव दुसरं पाहिलं..
भरल्या गोकूळ घराचं
सपान मनात राहिलं..!

वाट एकटा चालला
तिला जोडीला घेतलं..
एक नातं विश्वासाचं
त्याच्या जिवावर बेतलं...!!

.... राजेश जगताप, मुंबई
९८२१४३५१२९.

क्षणा क्षणाला घटते जीवन, जाण त्याची येईल कोठून ।

मोठे प्रसंग जेंव्हा टिपतो, तेच सारे लक्षांत ठेवतो ।।

जीवनाच्या पायऱ्या मोजता, मना विचारा काय राहता ।

ढोबळतेचा विचार येता, सूक्ष्मपणाला विसरूनी जातो ।।

मृत्यू येई हर घडीला, जाण नसते त्याची कुणाला ।

गेला क्षण परत न येई, आयुष्य तेवढेच व्यर्थ होई ।।

समाधान जे मिळे तुम्हाला, देता किंमत प्रत्येक क्षणाला ।

घटनांची क्रिया चाले सतत, झिजवावा देह ईश सेवेत ।।

डॉ. भगवान नागापूरकर

९००४०७९८५०

मुलाचे लग्न ठरले मन खूप अस्वस्थ झाले
आनंद तर झालाच पण काळजीने घेरले
सुनेचे आगमन होणार घरात बदल होणार
माझा मुलगा अन संसारही तिचा होणार
आजवर ह्या संसारावर हक्क फक्त माझा
भांडीकुंडी अन घरभर पसारही माझा
आता मात्र माझ्या संसारात तिची लुडबुड
मनाच्या ताणाने सुरु झाली भांड्यांची खुडबुड
भांड्यावर हात फिरवून त्यांना समजावले
पण मनाचे भांडे खडखडच राहिले
कारण आजवर मीच होते गृहिणी सर्वश्रेष्ठ
माझेच पदार्थ वाटायचे सर्वांना चविष्ट
आता माझी घरावरची सत्ता जाणार
माझा काळजाचा तुकडाही तिचा होणार
कोणाला सांगणार मी बापडी ही व्यथा
माझ्यातली आई लपवत होती सारी अस्वस्थता
एका डोळ्यात हसू एका डोळ्यात आसू
करू लागले तयारी मनाची होण्यासाठी सासू
शेवटी मनाला समजावले,
अरे सून तर येणार अन कुटुंबात बदलही होणार
पण आता कामांची विभागणी होणार
सारे तर नेहमीप्रमाणे पसारा करणार
पण आता आवरायला तिची मदत असणार
आजवर खूप केले संसार उभारण्यासाठी
आता थोडे जगू या फक्त स्वतःसाठी
आपली संसाराची खुर्ची जपून ठेवायचीच
पण आपल्या शेजारी तिची खुर्ची मांडायची
अशी झाली युती भावी सुनेशी मनाची
अन करू लागले तयारी मनापासून लग्नाची
आता तिच्या रूपाने आला आहे घरी आनंद
आता ठेवायचे आहे तिला कायम टवटवीत प्रसन्न

सौ. मंजुषा श्याम देशपांडे,
पुणे.

वाहत असते जीवन सारे,

वाहणे जीवनाचा गुणधर्म,

स्तब्ध राहता जीवन आपले,

कसे घडेल हातून कर्म ।।१।।

वाहत होते, वाहत आहे,

भविष्याते वहात जाईल,

सतत चाले ही प्रक्रिया,

जीवन करण्यास सफल ।।२।।

आजही शास्त्रज्ञ हेच सांगतो,

निर्जीव वस्तूसुद्धा प्रवाही,

अणूची ती बनली असूनी,

प्रचंड हालचाल आत होई ।।३।।

अणूत असूनी तीन भाग,

अतिशय वेगाने फिरती,

केवळ त्यातील वेगामुळे,

स्थिर साऱ्या वस्तू त्या भासती ।।४।।

डॉ. भगवान नागापूरकर

९००४०७९८५०

तुझा थोबडा पाहून मी
तुझ्या प्रेमात पडलोच नाही
तुला पाहून माझ्या हृद्याचे
ठोके चुकले पहिल्यांदाच...
मला वाटते तुझे आणि माझे
काही नाते असावे गतजन्मीचे
पण ते नाते प्रेमाचे नाही
तर कदाचित असावे शत्रूत्वाचेच
कारण क्षणात माणसांना
भुरळ घालणार्‍या मला
तुझ्या मागे उगाचच
धावत राहावे लागलेच नसते
वर्षानुवर्षे वेड्यागत...

© कवी – निलेश बामणे (एन.डी.)