गर्दित रोज दिसतात ओळखीचे चेहरे
अगदी निर्विकार जणु ओळखच नाही

न बोलणे, न हसणे, न मान डोलविणे
जणु कुणीच एकमेका पाहिलेच नाही

मग्न असती सारेच आपुल्या विचारात
इथे कुणाचे कुणाला काही पडले नाही

स्वतःच्या सुखासाठीच जो तो जगतो
अन्य कुणाचा विचार मना शिवत नाही

मी भला, माझे भले नको कुणी दूसरे
आता नाते सहृदयी कुठेच उरले नाही

भावनां शुष्क कोरडया, रुक्ष नाती सारी
आता ओलावा अंतरीचा दिसतच नाही

संवादाविण कां ? जीव हा सुखात जगतो
सांगावे कसे कुणास हेच कळतच नाही
***********

--वि.ग.सातपुते (भावकवी)

(9766544908)

रचना क्र. ३१६

१/१२/२०२२

गलेलठ्ठ नोटांच्या गठ्ठ्यांनो
आणि खणखणीत आवाज उमटवणाऱ्या
तालेवार, चमकदार नाण्यांनो...
डॉलर, पौंड, युरो, दिनार, रुपये ही तुझी
दिमाखदार, लोभस, राजस रूपे

विविध रंगांनी, ढंगांनी नटलेली, सजलेली.

डिजिटल क्रांतीत गोठलेली, मात्र 24X7 टक्के जागी,

सदैव तत्पर असलेली आणि...

माणसाचं अवघं आयुष्य प्राणपणाला लावणाऱ्या,

त्याला थकवणाऱ्या, आणि सतत पळायला लावणाऱ्या

क्रिप्टोकरन्सी नामक आभासी चलनांनो...

तुमचे चाल-चलन आता आम्हाला चांगलेच

उमजू लागले आहे!

जेव्हा त्याचा तेजस्वी हात पडतो

एखाद्या सामान्य, दिनवाण्या डोळ्याच्या माणसाच्या टाळूवर.

तेव्हा तो उजळून निघतो एका क्षणात

होतो निर्भय, ताकदवान आणि राज्य करतो साऱ्यांवर!

तो कवेत घेतो जुन्या वास्तूंना, नापीक जमिनींना

हळूहळू खेड्यांना, गावांना, महानगरांना. मग...

माणसांनाही!

मजले चढू लागतात दरवर्षी एकावर एक

अपुरी पडू लागतात महाकाय कप्पे गठ्ठ्यांना ठेवण्यासाठी

तो होतो सर्वशक्तिमान

पुराणकथेतल्या सार्वभौम राजासारखा!

मात्र.. मात्र तोच तेजस्वी हात जेव्हा पडतो निसटून

एखाद्या राजाच्या टाळूवरून

तेव्हा तो उठतो भर बाजारातून

उतरतो लोकांच्या नजरेतून

इन्व्हेस्टमेन्टच्या भांड्याला पडते भलंमोठं भोक

आणि गळू लागतो अहंकार, माज, मस्ती

गोड्यातेलाच्या चिकट धारेसारखा!

गुंतून जातो भूतकाळात

अचानक आठवतात बालपणीचे दिवस, सगेसोयरे, मित्र.

तरीही तो टाळू लागतो प्रत्येकाला

आणि जाऊन बसतो एकटाच

अरण्यात, तपश्चर्येला!

आठवतोय ना तो दिवस... नोटबंदीचा,

होत्याचं नव्हतं झालं क्षणात

रद्दीच्या भावात गठ्ठयांनो तुम्ही विकला गेलात

लोकं टाळू लागली तुम्हाला

तुमचा स्पर्शही नकोसा झाला.

तेव्हा नोटांनो, उतू नका, मातू नका. घेतला वसा टाकू नका.

किमान तो दिवस तरी विसरू नका!

नोटांच्या गठ्ठ्यांनो आणि वाजणाऱ्या नाण्यांनो

तुमचा जन्मही झाला नव्हता तेव्हाची गोष्ट...

आम्ही सारेच सुखनैव नांदत होतो, बार्टर सिस्टीममध्ये !

तिथं नव्हती ईर्षा, हुकूमत आणि जीवघेणी स्पर्धा

होती केवळ देवाणघेवाण

निष्कपट, पारदर्शी, निखळ मैत्रीची, नात्यांची

आणि शुद्ध माणुसकीची!

इतकं असूनही तुम्ही आम्हाला हवे आहात

असं म्हणतात, ‘तुमच्या येण्यानं सगळे प्रॉब्लेम सॉल्व्ह होतात’

मग.. आकाशातलं थंडगार चांदणं,

शुभ्र लाटांची गाज, रानगंध आणि कौलारू घराच्या पडवीत

ऐटीत विसावलेली समाधानाची आरामखुर्ची

विकत घेता येईल?

गलेलठ्ठ नोटांच्या गठ्ठयांनो, नाण्यांनो

नक्की विचार कराच!

-रामदास खरे, ठाणे (सेवानिवृत्त बँक मॅनेजर)

(व्यास क्रिएशन्स च्या पासबुक आनंदाचे दिवाळी २०२२ ह्या अंकामधून प्रकाशित)

एक भिकारी लीन-दीन तो, भीक मागतो रस्त्यावरी

फिरत राही एकसारखा, या टोकाहून त्या टोकावरी, ।।१

दिवस भराचे श्रम करूनी, चारच पैसे मिळती त्याला

पोटाची खळगी भरण्या, पुरून जाती दोन वेळेला ।।२

मिठाई भांडारा पुढती, उभा ठाकूनी खाई भाकरी

केवळ मिठाईचा आस्वाद, त्याच्या मनास तृप्त करी ।।३

देहाखेरीज कांहीं नव्हते, त्याचे 'आपले' म्हणण्यासाठी

परि समाधानी वृत्ती असूनी, कल्पनेतील आनंद लूटी ।।४

डॉ. भगवान नागापूरकर

९००४०७९८५०

मानव जीवन तुम्हां लाभले, महत् भाग्य ते समजावे

कर्म दिधले पाठी तुमच्या, सद्उपयोगी यांसी करावे....१,

जीवन रेखा मर्यादेतच, ठेवली असती तुमचे हातीं

जाणीव त्याची मनीं असावी, कर्म कार्ये जेव्हां करिती...२,

हाती घेतल्या कार्यामध्ये, एकचित्त तो प्रयत्न व्हावा

काळ केवढा तुमचे जवळी, याचा विचार सतत यावा...३,

कार्ये राहता अपूर्ण अशी, वेळ न उरे तुमचे हाती

अभाव असता योजनेचा, अपयश ते पदरी पडती....४

कार्य व्याप्तीची दिशा असावी, शक्ती साधन काळ बघूनी

जीवन यशाचा आनंद खरा, लुटाल तुम्ही हे ध्या जाणूनी.....५

-- डॉ. भगवान नागापूरकर
९००४०७९८५०
bknagapurkar@gmail.com

ये ! प्रियकरा स्वप्नात माझ्या, स्वप्न मजला भावते
कल्पनेचे राज्य जरी असे, आनंददायी वाटते....II धृ II

तव प्रतिमा ही मनी बसवली, आठवण सदैव येवू लागली
जागेपणी जे मिळे न मजला, स्वप्नी मी सारे तेच अनुभवते.......१
स्वप्न मजला भावते,

पूर्णत्वाचे सुख आगळे, जीवन प्रवाही येती अडथळे
हवे हवेसे मनी ठरवी ते, केवळ स्वप्नची मिळवूनी देते....२
स्वप्न मजला भावते,

कल्पना भाव तरंगे उठूनी, रात्री गेल्या कित्येक रंगूनी
क्षणीक असूनी भ्रामक जरी, स्वप्न दिलासी देवून जाते....३
स्वप्न मजला भावते,

विश्वपसारा मायेचा हा, जीवन गुंता दिसतो पहा
किरण आशेचे त्यात चमकूनी, स्वप्न हे वरदान ठरते....४
स्वप्न मजला भावते

डॉ. भगवान नागापूरकर
९००४०७९८५०

चोखपणे तू हिशोब राहू दे, आपल्या जीवन कर्माचा
कुण्याही क्षणी पाढा वाचणे, भाग बनेल तो नशीबाचा...१

घीरट्या घालीत फिरत राही, आवतीभवती काळ
क्षणात टिपून उचलून घेतो, साधूनी घेता अवचित वेळ..२

सदैव तुमच्या देहाभवती, त्या देहाचे कर्मही फिरते
आत्मा जाता शरीरही जाई, कर्मवलय परि येथेच घुमते....३

पडसाद उमटती त्या कर्माचे, सभोवतालच्या वातावरणी
वेचूनी त्यातील भलेबुरे , मागे राहतील विविध आठवणी....४

हाच हिशोब जीवनाचा, दुजा वाचतो इथेच पाढा
इतरांसाठी जगता जेव्हां, सार्थकी होतो आयुष्य लढा...५

डॉ. भगवान नागापूरकर
९००४०७९८५०
e-mail- bknagapurkar@gmail.com

सुक्ष्म बिजाचे रोपण करतां, वृक्ष होई साकार
कोण देई हा आकार ?

तूं तर दिसत नाही कुणाला, घडते मग कसे ?
कोण हे घडवित असे ?

प्रचंड शक्ती देऊनी बीजाते, प्रचंड करितो वृक्ष
कोण देई ह्यांत लक्ष ?

त्याच वृक्ष जातीचे गुणही येती, रुजलेल्या त्या बीजांत
ही किमया असे कुणांत ?

तोच वृक्ष वाढूनी फळे देतो, फळांत असते बीज
फिरवी कोण चक्र सहज ?

डॉ. भगवान नागापूरकर
९००४०७९८५०
e-mail- bknagapurkar@mail.com

खिशांत माझ्या पडली होती, सुटी नाणी काही

वस्तूंची ती खरेदी करण्या, सर्व बाजार पाही....१,

सराफ्याच्या दुकानी दिसला, एक हिऱ्याचा हार

डोळे माझे चमकूनी गेले, फिरती गरगर...२,

दाम विक्रीचे जाणूनी घेता, हताश मी झालो

हातातील धनाचे मोजमाप, करू मी न शकलो...३

दोन वेळची पूजा करूनी, जप माळ जपती

खूप साचले पुण्य आपले, हे कांहीं समजती....४,

कसा मिळेल ईश्वर त्यांना, तपोबलाच्या अभावी

जन्मोजन्मीचे पुण्य साचता, दर्शन मिळे प्रभावी....५

डॉ. भगवान नागापूरकर

९००४०७९८५०

श्रीरामा, घन:श्यामा,sssss---घनघोर या काननी,
किती पुकारु तुमच्या नावा,ssss-
लक्ष्मण भावजी गेले सोडुनी,--!!! ‌.
अयोध्येस परतल्यावरी,
बसले मी राणीपदी,
आदर्श जोडप्याचा मान देऊनी जनतेने केले धन्य जीवनी,--
त्यातच आणखी गोड बातमी,
स्वर्गच दोन बोटे राहिला,--!!!

कुणाची नजर लागली,
ग्रहस्थिती विपरीत फिरली,
तुम्ही का सोडले मज रानी,
जावे कुठे एकाकी मी आता,--!!!

मनोरथे सगळी संपली तुमची सेवा मनी राहिली,
असे काय घडले सांगा तरी,
काय चुकले माझे, पुरुषोत्तमा--!!!

या रानीवनी मी एकटी,
काट्यांत कोवळी कळी, हिंडताना-- भरकटलेली,
या भयानक अरण्यी,
नाही मज कुणीच त्राता,--!!!

कुळाचा आपुल्या वंश पोटी,--
जीव वाढे, माझिया ओटी,--
पतीने पण सोडल्यावरी,--
काय सांगू त्या लेकराला,-!!!

उद्ध्वस्त सीता, उध्वस्त जानकी उध्वस्तताच या तिन्ही लोकी,
कुठले राज्य कुठला पती,
अर्थच जीवनात न राहिला,--!!!

हिमगौरी कर्वे©