मजला नव्हते ज्ञान कशाचे, पद्यामधल्या काव्य रसाचे ।

कोठून येते सारी शक्ती, काव्य रचना करूनी जाती ।।

अवचितपणे विचार येतो, भावनेशी सांगड घालीतो ।

शब्दांचे बंधन पडूनी, पद्यरूप जातो देऊनी ।।

सतत वाटते शंका मनी, हे न माझे, परि येई कोठूनी ।

असेल कुणी महान विभूती, माझे कडूनी करवून घेती ।।

तळमळ आता एक लागली, जाणून घ्यावी शक्ती आगळी ।

अर्पीन माझे प्राण त्याला, स्फूर्ती देवता जो मज झाला ।।

-- डॉ. भगवान नागापूरकर

९००४०७९८५०

मोरपिसारा

काव्य कलश

ही दया कुणाची झाली, सापडे शब्दांचा झरा,

उपसतो जरी सतत, होत नसे निचरा....१,

गोड पाणी शब्दांचे, ओठी अमृत वाटे

पेला भरता काठोकाठ, काव्य हृदयी उमटे....२,

पेला पेला जमवूनी, कलश भरून आला

नाहून जाता त्यात, देह भान विसरला....३,

सांडता पाणी वाहे, परसते चोहीकडे

आस्वाद घेई जो जो, विसर जगाचा पडे....४

डॉ. भगवान नागापूरकर

४६९- १८०४८५

जगता जगता किती , कसा मी जगलो

वाणी मधूनी शब्द निघाला, कदर त्याची करीत होते ।
मुखावाटे बाहेर पडे जे, वचन त्याला समजत होते ।।
दिले वचन पालन करण्या, सर्वस्व पणाला लावीत होते ।
प्राणाची लावून बाजी, किंमत शब्दांची करीत होते ।।
स्वप्नामध्ये दिले वचन, हरिश्चंद्र ते पालन करी ।
राज्य गमवूनी सारे आपले, स्मशानी बनला डोंबकरी ।।
प्राण आहूती देई दशरथ, वनी धाडूनी राम प्रभूला ।
पालन केले तेच वचन, रणांगणी दिले जे कैकयीला ।।
आज लोपूनी तेज वाणीचे, तुटले विश्वासाचे नाते ।
बदलूनी जाती क्षणात सारे, घटकेपूर्वीचे शब्द जे होते ।।
मित्र वा आप्त कुणी, आई-बाप वा भाऊ-बहीण ।
स्वार्थीभाव अंगी मुरूनी, पाळीत नाही आपले वचन ।।
अंतर्यामी बसला ईश्वर, जाण त्याची सदैव असावी ।
‘वचन’रूपे व्यक्त होई , हीच भावना मनी ठसावी ।।

डॉ. भगवान नागापूरकर
संपर्क - ९००४०७९८५०
bknagapurkar@gmail.com

प्रभूची लीला न्यारी
विश्वाचा तो खेळ करी
कुणी न जाणले तयापरी
हीच त्याची महिमा ।।१।।

जवळ असूनी दूर ठेवितो
आलिंगुनी पर भासवितो
विचित्र त्याचा खेळ चालतो
कोणी न समजे त्यासी ।।२।।

मोठे मोठे विद्वान
त्यांत कांहीं संतजन
अध्यात्म्याचे ज्ञान घेऊन
विश्लेषण करिती प्रभूचे ।।३।।

कांहीं असती नास्तिक
कांही असती आस्तिक
त्यांत कांही ज्ञानी मस्तक
चर्चा करिती प्रभूची ।।४।।

सत्य परिस्थीती ऐसी
कुणी न जाणले प्रभूसी
सर्वांची चालना तर्कासी
प्रभू अस्तित्वा विषयीं ।।५।।

फक्त एकमुखी वाच्यता
असे ती सर्वता
महान शक्ति असता
त्या ब्रह्मांडामध्यें ।।६।।

सर्वानी जाणले एक
'अपूर्व शक्ती' ह्याचा चालक
त्याच उर्जेचे हे प्रतीक
सारे विश्वमंडल ।।७।।

कुणी नाहीं दुजा भाव
समजोनी त्या शक्तीची ठेव
ज्ञान विज्ञान देती नाव
निरनिराळे त्या शक्तीसी ।।८।।

कुणी म्हणती राम
कुणी म्हणे रहीम
कुणी संबोधती गौतम
येशू असे कुणाचा ।।९।।

परी तत्व नसे वेगळे
नांवे होत निरनिराळे
सामान्यास ते न कळे
हीच खरी शोकांतिका ।।१०।।

सारे जीवन निघून जाई
परी त्या शक्तीचा बोध न होई
विश्लेषण करीत राही
त्याच्या अस्तित्वाविषयी ।।११।।

जाणावी ती शक्ती
रुप आकार त्यासी नसती
शक्ती समजोनी करावी भक्ती
आदरभाव ठेवून ।।१२।।

मानवजन्म श्रेष्ठ ठरविला
विशेष बुद्धी मिळून त्याला
विचार शक्ती उमजण्याला
सर्वप्राण्यामध्ये ।।१३।।

बहूत झाले विद्वान
कर्तव्याने मिळवी मान
मानव जातीची ती शान
ह्या संसारी ।।१४।।

मार्ग निरनिराळे दाखवी
सारे मिळती एक ध्येयी
सर्वार्पण त्या शक्ती होई
ध्येय मिळतां जीवनी ।।१५।।

विचार करा मनाशी
वैर आपले आपणाशी
नसते केंव्हां प्रभूशी
हेच मूळ दुःखाचे ।।१६।।

वाद नसतो ध्येयापरी
चर्चा असे मार्गापरी
हीच मानव निर्मिती खरी
सर्व सुख दुःखाची ।।१७।।

तथा कथीत पंडित
विद्वान सामान्यात
बहूजनांपेक्षां
ज्ञान त्यांचे थोडेसे ज्यास्त ।।१८।।

वापरुन ज्ञान शक्ती
सामान्यजनास वाकविती
आपले अस्तित्व स्थापती
विसरुन प्रभू शक्तीसी ।।१९।।

तर्क शक्ती थोर
“आहे चा नाही” करणार
“नाहीं ला आहे” पटविणार,
करुनी ज्ञानाचा खेळ ।।२०।।

मार्गाचा करुनी भेद
वाद करीत राही
जीवन करी बरबाद
विसरुनी ध्येयासी ।।२१।।

ध्येय हे साध्य,
मार्ग हे साधन
वाया जाई आयुष्य
माध्यम साधन समजून ।।२२।।

साध्य नका समजू साधनासी
ठेवा विश्वास साध्यासी
कोणत्याही साधनाने
साधका प्राप्त साध्य होई ।।२३।।

अनेक मार्गाचे प्रयोजन
ज्ञान शक्ती वापरुन
स्व अस्तित्व
ठेवण्या टिकवून ।।२४।।

आस्तित्वाची भावना मोठी
प्रत्येक झगडतो त्यासाठीं
सकळजन आयुष्य
खर्ची त्या पोटी ।।२५।।

न कळे त्यास देवपण
भांडण्यांत जाई विसरुन
टाकी आयुष्य
मातीमोल करुन ।।२६।।

विसरुन जा सर्व भेद
मिटवा वादविवाद
नष्ट करा त्वरीत
लहान मोठ्यांचा संवाद ।।२७।।

न कुणी मोठे न लहान
सारेच आहे समान
असती सारे मानवनिर्मित
घ्या सारे समजून ।।२८।।

ज्ञात धर्म होत अनेक
हे मानवनिर्मीत प्रतिक
न कळे अज्ञाना
सर्व मार्गाचे ध्येय एक ।।२९।।

मानव शक्ती तीच ईश्वर
दुसरा नसे कोणी वर
सगुण रुप देऊनी
आपणची देतो त्यासी आकार ।।३०।।

मानवता हाच धर्म खरा
आपसातील भेद विसरा
जीवन सुखी करण्या
प्रभू देई तयांना आसरा ।।३१।।

डॉ. भगवान नागापूरकर
९००४०७९८५०
bknagapurkar@gmail.com

मान्य आहे मजला वाल्या कोळी बनणे

खून लागल्याचा डाग लागला परी उद्धरुन जाणें ।।१।।

लुटालूट करुनी देह वाढविला

राम नाम जपूनी पावन तो झाला ।।२।।

प्रभू कृपा होऊनी महा कवी बनला

वाल्मिकी ऋषी बनूनी रामायण ग्रंथ रचिला ।।३।।

वाहून गेला पाप भाग तप प्रवाहाच्या वेगांत

धुवूनी गेला डाग जलाशयाच्या ओघांत ।।४।।

वाईट घटना घडते त्यास भोग म्हणावे

उद्धरुनी त्यांत जाणे ह्यास योग समजावे ।।५।।

जर होत असेल माझा वाल्मिकी ऋषि

मान्य मजला सजा जी प्रभूं तूं देशी ।।६।।

डॉ. भगवान नागापूरकर

९००४०७९८५०

आई विषयी व्यक्त केलेल्या भावना या कवितेत दिसून येतील. छंदबद्ध ओळी आणि आर्इविषयी मनात उमटलेल्या भावना कवितेच्या रुपाने कागदावर उमटले.

अंहकाराचा पेटून वणवा, थैमान घातिले त्या मेघांनी

तांडव नृत्यापरि भासली, पाऊले त्यांची दाही दिशांनी...१,

अक्राळ विक्राळ घन दाट, नी रंग काळाभोर दिसला

सूर्यालाही लाजवित असता, गर्वपणाचा भाव चमकला...२,

पृथ्वीवरती छाया पसरवूनी, चाहूल देई आगमनाची

तोफेसम गडगडाट करूनी, चमक दाखवी दिव्यत्वाची...३,

मानवप्राणी तसेच जीवाणे, टक लावती नभाकडे

रूप भयानक बघून सारे, कंपीत त्यांची मने धडधडे...४,

त्याच वेळी वादळ सुटूनी, देह घनाचा टाकी विखरूनी

गर्व हरण होऊन जाता, अश्रू पडती नयनामधूनी....५

-- डॉ. भगवान नागापूरकर

९००४०७९८५०

नव्हतो कधींही कवि वा लेखक कसे घडले कांहीं न कळले

साहित्य सेवेचा गुण मिळूनी काव्य मजला सूचू लागले १

वाङ्‍मयाविषयी प्रेम होते वडीलांना त्या काळी

अथांग ज्ञान त्यांनी मिळविले पुस्तके वाचूनी सगळी २

खो – खो मधल्या खेळा सारिखे खो देत ते गेले बसूनी

साहित्याची ठेव सोपवूनी मज ते गेले चटकन निघूनी ३

गोंधळून गेलो होतो मनीं नव्हते ज्ञान कांहीं मजला

बरसत असतां त्यांचे ज्ञान छिद्रे होती मज झोळीला ४

कुणीही नसता मार्गदर्शक घडत होते सारे अवचित

चेतना देण्यास मज लागी आशिर्वाद त्यांचा होता सतत ५

डॉ. भगवान नागापूरकर

९००४०७९८५०

bknagapurkar@gmail.com

पहाटे जाग येते तेव्हा
खिडकीतून चंद्रप्रकाश
अंगभर पसरलेला असतो
जणू आईच्या मायेची
अंगभर चादर पसरतो

शीतल शांत निराकार
आईची कुशी उबदार
जावेसे वाटते फार चंद्रा
तिच्या मायेच्या मांडीवर

चंद्रा तुझ्या शितल
चांदण्याचा स्पर्श
जणू मायेने तोंडावर
फिरतोय आईचा हस्त

आहे ना रे आई माझी
तुझ्या संगे देवापाशी?
तिच्या मायेचा हात
असेच येऊ दे तुझ्या किरणात!

-- विनायक अत्रे.