त्रिभाव युक्त जीवन,

सत्व रज तमो गुण,

स्वभावाची अंगे तीन,

सर्वात दिसून येती ।।१।।

कांहीं असे सत्वगुणी,

कांहीं असे रजोगुणी,

काही मध्ये तमोगुणी

दिसे निराळ्या प्रमाणीं ।।२।।

प्रेम, दया, क्षमा, शांति,

कांहींचे अंगी वसती,

सत्वगुण लक्षणें ती,

कांहींत दिसून येती ।।३।।

राग, लोभ, अहंकार,

षडरिपू हेच विकार,

त्यांतच तो जगणार,

तमोगुण वाढवून ।।४।।

सत्व तमोगुणी पूर्ण,

मिळणे फार कठीण,

दोन्ही गुणांचे मिश्रण,

म्हणती त्याला रजोगुण ।।५।।

डॉ. भगवान नागापूरकर

९००४०७९८५०

तू माझी माऊली । तू माझी साऊली ।
पाहतो वाटुली । पांडुरंगे ॥१॥

तू मज एकुला । वडिल धाकुला ।
तू मज आपुला । सोयरा जीव ॥२॥

तुका म्हणे जीव । तुजपाशी असे ।
तुजविण ओस । सर्व दिशा ॥३॥

३० एप्रिल..... ज्येष्ठ संगीतकार श्रीनिवास खळे उर्फ खळे काका यांचा जन्मदिवस ! "सर्व सर्व विसरू दे गुंतवू नको पुन्हा" हे गाणं म्हणता म्हणताच ज्यांच्या संगीतात , लयीत आणि तालात आपण गुंतत जातो ते खळेकाका !

" गोरी गोरी पान" ते "लळा जिव्हाळा शब्दच खोटे", "या चिमण्यांनो परत फिरा रे" ते "ऊन असो वा असो सावली", "चुकचुकली पाल एक" ते "शुक्रतारा", "लाजून हसणे अन" ते "कळीदार कपूरी पान"

किती किती गाणी आठवावीत जी आपण आपल्या मनाच्या अत्तरकुपित साठवून ठेवली आहेत त्याचा हवा तेव्हा सुगंध घ्यायला !

"ताक धीना धीन" या मुंबई दूरदर्शन च्या मेगा फायनल च्या बक्षीस वितरण समारंभास खळे काका स्वतः उपस्थित होते साल होतं २०००. मी आणि माझ्या सहकारी सौ प्रज्ञा लेले, मुंबई मेगा फायनलचे विजेते ठरलो होतो, त्यावेळी झालेल्या खळे नामक परीस स्पर्शाची आठवण आजही मनात ताजी आहे !

खळे काकांच्या स्मृतीस विनम्र अभिवादन !

आज खळे काकांवर मी लिहिलेली ती कविता खास तुमच्यासाठी पुन्हा रिपोस्ट करत आहे !! जरूर प्रतिक्रिया दया !

"शुक्र तारा" जो संगीतातला
लय तालाशी खेळे
मोहक रचना सुरावटींनी
तृप्त करिती ते खळे II धृ II

सुगम भासती रचना ज्यांच्या
गाण्या परी कठीण
मुखड्या वरूनी अंतऱ्यातला
प्रवास गूढ गहन
"राजहंस" जो संगीतातला
सुरम्य ज्याचे तळे
मोहक सुंदर सुरावटींनी
तृप्त करिती ते खळे II १ II

"ऊन असो वा असो सावली"
गाणी जी रिझवीती
"सर्व सर्व विसरू दे" म्हणताना
"आनंद तरंग" उठती
"अभंगी तुक्याच्या" तल्लीन
"जे का रंजले गांजले"
मोहक रचना सुरावटींनी
तृप्त करिती ते खळे II २ II

"चंद्र पुनवेचा" दिसे कुठे ती
"चंदाराणी उदास"
"निज माझ्या नंदलाला रे"
अंगाई बाळास
कुणी षोडशा हरवून पाही
"प्रतिबिंब पाण्यातले"
मोहक रचना सुरावटींनी
तृप्त करिती ते खळे II ३ II

इथेच "भेटे अंतर्यामीचा
कान्हो वनमाळी"
इथेच राधेसाठी सुस्वर
"बाजे रे मुरली"
"किलबिल किलबिल पक्षी बोलती"
गाणे मनातले
मोहक रचना सुरावटींनी
तृप्त करिती ते खळे II ४ II

बाज्याची पेटी विकण्याची कधी
वेळ जयांवर आली
त्याच श्रीनिवासावरी पुढे श्री
सरस्वती बरसली
त्याच्या गाणे आमुची अवस्था
"अजी मी ब्रह्म पाहिले"
मोहक रचना सुरावटींनी
तृप्त करिती ते खळे II ५ II

"जाहल्या काही चुका अन
सूर काही राहिले"
"ओठातल्या ओठात वेडे
शब्द माझे राहिले"
"रात्री तरी गाऊ नको ग"
"गेले ते दिन गेले"
मोहक रचना सुरावटींनी
तृप्त करिती ते खळे II ६ II

नतमस्तक मी तुझ्या पुढे रे
असा श्रीनिवासा
तुझ्या संगीते सुगंध येई
मातीच्या वासा
तुझ्या मुळे रे मन"आकाशी
फुलती चांदण मळे"
मोहक रचना सुरावटींनी
तृप्त करिती ते खळे II ७ I

काव्यरचना ©✍?
प्रमोद मनोहर जोशी जळगाव 9422775554, 8830117926
कविता कॉपी राईट अंतर्गत आहे

आई, बघ ना कसा हा दादा?
मला चिडवायचं हाच याचा धंदा ! ।। धृ. ।।

लग्न बाहुलीचं लावतां आम्ही
म्हणतो, नवरदेव आहे मी
आतां मलाच मुंडावळि बांधा !' ।। १।।

कधीं मोठमोठे करतो डोळे
कधीं उगाच विदूषकि चाळे
भारी खट्याळ, नाहि मुळि साधा ! ।। २।।

दादा भलताच द्वाड आहे आई !
खोड्या करून छळतो बाई
याला ओवाळायचि नाहि मी यंदा ।। ३।।

क्रांतीची धगधगती ज्योत सावित्री
ज्ञानाची मशाल सावित्री.

म.फुलेंची साथ सावित्री
म.फुलेंची विचार सावित्री.

समतेची साथ सावित्री
सर्वांचा आधार सावित्री.

मायेची सागर सावित्री
दीन-दलितांची माय सावित्री.

स्त्री उद्धाराची -
आन-बाण-शान अन् मान सावित्री

- प्रविण भोसले
9657897522

चकित झाले गोकूळवासी

बघून बाललीला

सांगा कोण आहे तरी कृष्ण ?

विचारी यशोदेला ।।१।।

प्रासादातील मोदक खातां

तोंड ते उघडले

मुखामध्ये मोदक नसूनी

ब्रह्मांड ते दिसले ।।२।।

उच्छाद मांडूनी कालीयाने

पाणी केले दुषित

मर्दन करण्यासाठीं त्याचे

उडी टाकी डोहात ।।३।।

पूतना असूनी राक्षसिण

स्तनांत होते विष

स्तनपान करुनी त्यानें

तीला केले कासाविस ।।४।।

खोड्या बघूनी यशोदेनें

उखळाला बांधले

उखळासहीत झाडे पाडूनी

चकीत त्यानीं केले ।।५।।

अनेक अशा लीला करुनी

अचंब्यात पाडले

बालमुर्ति तो ईश असूनी

सर्वांस गुंगविले ।।६।।

डॉ. बगवान नागापूरकर

९००४०७९८५०

जमीन खोदतां पाणी लागते,
हीच किमया निसर्गाची,
कमी अधिक त्या खोलवरती,
साठवण असे जलाशयाची ।।१।।

प्रत्येक जणाला ज्ञान देवूनी,
समानता तो दाखवितो,
अज्ञानाचा थर सांचवूनी,
आम्ही आमचे ज्ञान विसरतो ।।२।।

एक किरण तो पूरे जाहला,
अंधकार तो नष्ट करण्या,
ज्ञान किरण तो चमकूनी जातां,
फुलून येते ज्ञान वाहण्या.....||३||

डॉ. भगवान नागापूरकर
संपर्क - ९००४०७९८५०
bknagapurkar@gmail.com

असतेस , सामोरी तूं जेंव्हा
मज काव्य ! प्रसवते तेंव्हा ।।धृ।।

मम भाळी गं हे दान ईश्वरी
सत्य , निर्मळी भावप्रीतीचे
अंतरी उधळीत येते शब्दब्रह्मा ।।१।।

गगन बरसता भाव कल्लोळांचे
मनहृदयीचे , अंगण सारे ओले
शब्द मत्तमयुरी गं नाचती तेंव्हा ।।२।।

गूढ सारांश , सकल जीवनाचा
निःशब्द जरी , मनी पाझरतो
उलगडते चराचरीचे गुपित तेंव्हा ।।३।।

तव सहवासाचे गं प्रीतचांदणे
मी माळीत जातो , शब्दांसंगे
चिरंतर , ते देवत्व भेटते तेंव्हा ।।४।।

व्योमात लागता , माझी समाधी
कानी , वेणू वाजवी श्रीरंगमुरारी
छुमछुमछुम नादती नुपुरे तेंव्हा ।।५।।

©️ वि.ग.सातपुते.(भावकवी)

दिनांक:- २२- ५-२०२१

तुला पाहता
मी मज हरवुनी जाते
विसरुनी सारे,
तुझ्या रुपात रंगते...

अंतरी, वेड प्रीतीचे
लडिवाळ लाघवी
तुला आठविता,
सारे भुलुनी जाते...

स्पर्शात तुझ्या
ते स्वर्गसुख आगळे
निर्मलतेच्या भवसागरी
मी अविरत डुंबते...

क्षणक्षण भावप्रीतीचे
अधीर आसुसलेले
अथांग प्रीतसागरी
मी तृप्त सचैल नाहते...

--वि.ग.सातपुते (भावकवी)

9766544908

रचना क्र.२१५

२४/८/२०२

गादी चालविते माझी आई,

माझ्याच आजीची,

मला वाटते परंपरा,

ती चाले घराण्याची ।।१।।

रात्रंदिनीचे कष्ट करणे,

हा तिचा स्वभाव,

प्रेमळपणे खावू घालणें,

मनी तिच्या भाव ।।२।।

अधिकाराची नशा तिजला,

शब्द तिचा कायदा,

जुमानत नाही कुणाचाही,

शाब्दीक तो वायदा ।।३।।

प्रेमळपणा असूनी अंगी,

अहंकार युक्त ती,

गुणदोषांनी भरले व्यक्तीत्व,

तसेच पुढे चालती ।।४।।

सोडून द्या तो अहंकारी भाव,

टिकवा प्रेमळपणा,

चक्रामधल्या गुणदोषातील,

गुणच अंगा बाणा ।।५।।

डॉ. भगवान नागापूरकर

संपर्क - ९००४०७९८५०

bknagapurkar@gmail.com