नकोस बोलू, मीही सारे जाणतो
न उरले, काहीच बोलण्यासारखे

जाणतो मी, तुझ्या मौनी वेदनांना
आज नां काहीच विसरण्यासारखे

जे जे अव्यक्त! कसे व्यक्त करावे
सांगनां! तूं काय सावरण्यासारखे

जे, जे घडले, ते, ते हृदयस्थ सारे
सत्य! कोणते व्यक्त करण्यासारखे

तूच सांगनां, काय कसे घडले होते
जगी जगलो साऱ्यांच्या मनासारखे

आज हा असा विरही दुरावा भाळी
यावीण कोणते दुःख भोगण्यासारखे

व्याकुळ अतरंगी, अस्वस्थ दग्धता
तरी सारेच तुझ्याशी बोलण्यासारखे

आता तरी, तूं सोड हा वेडा अबोला
होवू दे, आता तरी थोडे मनासारखे

-- वि.ग.सातपुते. (भावकवी)

9766544908

रचना क्र ६०

२७ - २ - २०२२.

विविध आणि विविध महिमा विविध थोर पुरुषांनी गायींचे महत्व वर्णन करणारे जे जे लिहिले आहे. त्यांचे एकपात्र संकलन गो माहात्म्य सांगणारी गोसूक्ते या पुस्तकात प्रा. विजय यंगलवार यांनी परिश्रमपूर्वक केले आहे. नचिकेत प्रकाशन प्रा. विजय यंगलवार किंमत : 40 रू

एक भिकारीण तालावरती, गात होती गाणे
पुढे करुनी एक हात, आळवित होती भजने

तंद्रित होती गाण्याच्या, एकाग्र चित्त करुनी
कसा मिळेल आनंद इतरां, हीच काळजी मनीं

मिळेल ते धन हाती घेऊनी, गेली ती परत
निराश न होता हास्य मुखाने, आशीर्वाद देत

भिक नव्हती तिने जमविली, ती तर कदर कलेची
आनंद मिळे इतरांना, हीच पावती समाधानाचीं

डॉ. भगवान नागापूरकर
संपर्क - ९००४०७९८५०
bknagapurkar@gmail.com

लीन दीन ती होऊन पुढती,
झुकली होती त्यावेळी ।
हात पुढे आणि नजर खालती,
ज्यांत दिसे करूणा सगळी ।।१।।

लाचार बनूनी पोटासाठी,
हिंडे वणवण उन्हांत सारी ।
वादळ वारा आणिक पाऊस,
संगत घेवून फिरे बिचारी ।।२।।

मदतीचा हात दिसे,
जागृत होता भूतदया ।
जनसामान्यात असती
मानवतेतील ही माया ।।३।।

डॉ. भगवान नागापूरकर
संपर्क - ९००४०७९८५०
bknagapurkar@gmail.com

काल माझ्या "शीघ्रकाव्य" नावाच्या ग्रुपमध्ये मी "आठवण" हा शब्द दिला होता. त्यासाठी मी केलेली एक चारोळी. हाच विषय घेऊन मी कविता पुढे केली आहे. पहिल्या चार ओळी हीच चारोळी आहे.
ठेवणीतल्या आठवणींचे,
करावे तरी काय,
किती वण ठेवून जाती,
आठवांचे काय जाय--?

स्मृतींच्या इंगळ्या डंसता,
भूतकाळाचे मोहोळ फुटते,
असेच त्याचे वर्चस्व सारे,
तनी मनी येऊन बसते,--!!!

जिवाची होते तगमग,
नि प्रचंड अस्वस्थता येई,
वर्तमानी राहूनही,
जगणे, अवघड होई,--!!!

कित्येक स्मृतींना गंध असे, कुपीतील अत्तरासारखा,
हृदय कुपीतून अत्तर सांडे, घमघमाट साऱ्या घरा,--!!!

होता नकळत दुःखाची स्मरणे,
जीव कासावीस होतो,
त्यावेळचे आपण तेच का,
आज प्रश्न सारखा पडतो,--!!!

सिंहावलोकनी उत्तरे नसती,
चुका घडून गेल्या,
दुरुस्ती नसे त्यांना आजही,
जखमा ठणकत राहिल्या,--!!!

रडावे मोकळे ज्यांच्यापाशी,
अशी नातीही ना राहिली,
पूज्य वाटावी अशी व्यक्ती,
विरळाच दिसून राहिली,--!!!

कोपऱ्यात मनाच्या कुठेतरी, स्मरणांची चालते उलघाल,
जीव शिव शरिरी नाही,
अशी त्यांची वाटचाल ,--!!!

हिमगौरी कर्वे.©

झरे वाहती शुभ्र फेसाळ कैसे
कुणी योजिल्या भव्य येथे शिळा
तरुवल्लर्रीचे इथे मुक्त गाणे
फुले डोंगराचा पिसारा निळा

निळ्या काळ्या यमुनेतीरी,
कृष्ण राधेशी अनुनय करी, अंधारातून वरून बघती,
चंद्र- चांदणी चमकू लागती,||१||

संधिकाली नीरवताही,
निर्जनताही भोवताली,
कान्हा वाजवी मुरली,
राधा भान हरपली,--!!,||२||

बघतां बघतां तम लागे चढू,
ओढ जिवांची की आत्म्यांची,
दोघांसह येईना मुळी कळू,
मागे टाकला संसार पती,
टाकून सारे तिथेच ती,
धावली कशी यमुनातीरी,--!!||३||

काय आहे कृष्ण म्हणजे,
अशी ओढ कशी अनावर,
घडते तरी का असे,--?
नाद मुरलीचा ऐकून,सत्वर-!! ||४||

शरीर आणि मन तिचे
उगी थरकांपू लागे,
इतक्या बोचऱ्या थंडीतही,
कसा घाम फुटू लागे,--||५||

भीतीने बावरे, थरथरे,
गालांतच हसे कान्हा,
पुढे येऊनी कवेत घेई,
प्रसंग विहंगम हा,---!!!||६||

मोह-माया असे भेटती,
प्रणयाची खेंच न्यारी,
गोरीपान राधा लाजरी,
धीट किती कृष्णमुरारी,--!!||७||

शृंगाराची तऱ्हा वेगळी,
सहवासाची गंमत फाकडी,
एकरुपता समागमाची,
बघून मिटे संकोचून कळी,--!!||८||

हिमगौरी कर्वे.©

कृष्णकमळ-

युगानू युगें उभा राही, एका विटेवरी
कष्ट भोगतो भक्तांसाठी पांडुरंग श्रीहरी ।।धृ।।

आई वडिलांची सेवा
पुंडलीक भक्तीचा ठेवा
भक्तित होई तल्लीन

जगास गेला विसरुन
उभा करुनी तुजला, गेला निघूनी चंद्रभागेतीरी ।।१।।

कष्ट भोगतो भक्तांसाठी पांडुरंग श्रीहरी

विषाचा तो पेला
मीरेनें प्राशन केला
भजनांत गेली दंग होऊनी
पचविलेस विष तूं घेऊनी
दुधामधले विष शोषूनी, दाह त्याचा सहन करी ।।२।।

कष्ट भोगतो भक्तांसाठी पांडुरंग श्रीहरी

भक्तीत गुंगली राधा
तुमचा होता ध्यास सदा
कष्ट पडता संसारी
विसरुन गेली ती सारी
झेललेस तूंच ते वार पडले तिच्या पाठीवरीं ।।३।।

कष्ट भोगतो भक्तांसाठी पांडुरंग श्रीहरी

राहीला नाथाघरीं
आनंदाने पाणी भरी
श्रीखंड्या समजे तुजला
कुणी न जाणी भक्तीला
सुगंधी चंदन घासूनी, सेवा नाथाची करी ।।४।।

कष्ट भोगतो भक्तांसाठी पांडुरंग श्रीहरी

सखूसाठीं धावला
देह तो झिझविला
निवडणे केले, कांडणे केले
राशीभर धान्य दळले
उभा राहूनी पाठीं, सखूचे कामी मदत करी ।।५।।

कष्ट भोगतो भक्तांसाठी पांडुरंग श्रीहरी

डॉ. भगवान नागापूरकर
९००४०७९८५०
e-mail - bknagapurkar@gmail.com

-- डॉ. भगवान केशवराव नागापूरकर

गझल ; जाती: समजाती-पद्मावर्तनी-अनलज्वाला; मात्रा: ८+८+८=२४ मात्रा

नृत्य.. डान्स.. आज प्रत्येक भारतीयाच्या नाही तर जगातल्या प्रत्येकाशी मनाचं वैश्विक नातं जोडणारा हा कलाप्रकार.. होय एकीकडे तेल, सिमावाद, धर्म अशा नानाविध प्रकारांनं जगात फक्त विरोधाच्या भिंती उभ्या राहत असताना, जगभरातल्या डान्स प्रकारांनी मात्र देश-परदेशातही प्रत्येक सजग मनात आपली मुळं घट्ट रोवलीय.. जगभरातल्या नृत्य प्रकारांबद्दल किती आणि बोलावं.. शब्द थिटं पडतील अस पदलालीत्य.. भुरळ या शब्दालाही क्षणक्षर मोह पडावा असा नृत्यआविष्कार आणि श्रवणीयपणाही मंत्रमुग्ध व्हावा असं मनमोहक संगीत..जागतिक नृ्त्याविष्काराचा आढावा घेतला की शब्दांच्या मर्यादा आणि कलेचा बेफामपणा ठायी ठायी दिसतो.