एक विनोदी लेखक, कवी म्हणून सुरु झालेला अत्रेंचा प्रवास, आक्रमक वक्ता, विडंबनकार, नाटककार, संपादक, पत्रकार, मराठी व हिंदी चित्रपट निर्माते, शिक्षणतज्ज्ञ, शिक्षक, परीक्षक, चित्रपट पटकथा-संवाद लेखक आणि अखेर सयुंक्त महाराष्ट्र चळवळीतील अग्रेसर राजकारणी अश्या अनेक वळणावरून ४० वर्षे अविरत पणे सुरु राहिला.

अवतीभोवती सारे तुझ्या, आहेत गुरू बसलेले

जाण तयांची येण्यासाठी, प्रभूसी मी विनविले ।। १

निसर्ग शक्तीच्या सर्व अंगी, काही तरी असे गुण

आपणासची ज्ञान असावे, घेण्यास ते समजून ।।२

उघडे ठेवूनी डोळे तुम्ही, बघाल जेंव्हां शेजारी

काही ना काही ज्ञान मिळते, वस्तूच्या त्या गुणापरी ।।३

सारे सजिव निर्जिव वस्तू, गुरू सारखे वाटावे

तेच आहेत ईश्वरमय, तुम्हीच समजावे ।।४

डॉ. भगवान नागापूरकर

९००४०७९८५०

पोहत होती मुले इथे कधी
अशी जाहली स्थिती जळाची
कुणी केली हो दुरावस्था
नितळ निर्मळ नदीकुळाची ?

झाकोळले सारे गगन आता

गोड शब्द बोबडे, लकब मनास आवडे ।

शब्दांची भासली जाण, नव्हते भाषेचे अजुनी ज्ञान ।। १

भावनांचा उगम दिसला, मनी व्यक्त होई हालचालीतूनी ।

रागलोभ अहंकारादी गुण, दिसून येती जन्मापासून ।। २

देश-वेष वा जात कुठली, सर्व गुणांची बिजे दिसली ।

हळूहळू बदले बाह्यांग जरी, उपजत गुण राही अंतरी ।। ३

प्रसंग घडता अवचित , बाह्य जगाते विसरत ।

उफाळून येती सुप्त भावना, मानवी त्या जन्मखुणा ।। ४

डॉ. भगवान नागापूरकर

९००४०७९८५०

मुलांना विविध छंद जोपासण्याची, आपल्यामधील क्षमता पारखून घेण्याची, व स्वतःमधील शारिरीक आणि बौध्दिक शक्ती योग्य ठिकाणी वापरण्याची जर हक्काची जागा मिळाली तर त्यांच्या स्वतःच्या व्यक्तिमत्वाला आकार देण्याच्या प्रक्रेला वेग प्राप्त होतो आणि जर समवयीन मुलामुलींमध्ये मिसळून त्यांच्याशी मित्रत्वाचं नातं निर्माण करुन जर त्यांना घडवणारे छात्र-प्रबोधन सारखे व्यासपीठ मिळाले तर विचारायलाच नको.

हर्ष उल्हासाने मन नाचले, मन भिंगरी होऊन फिरले,
पुत्रजन्माने अंत:करण किती, हर्षभरीत होऊन गेले,--!!!

इवले इवले हात पाय,
अन् टपोरे बाळाचे डोळे,
रंग गोरापान आणि वरती,
केसही काळे कुरळे,--!!!

छोट्या जिवांस पाहून,
मात्र मन हरखून गेले,
किती नवससायास,
केवढी व्रतवैकल्ये,
जो सांगेल तो उपाय ,
जीव टाकुनी सारे केले ,--!!!

हे कोणत्या जन्मीचे,
पुण्य माझे फळां आले,
अखेर ईश्वराने हाक ऐकुनी, चिमुकलेओटीत घातले,-!

कुलदीपक घराण्याचे,
नाव आता वाढवेल,
मरते समयी पाणी
आपल्या हातें घालेल,
आगमने त्याच्या, घर ,
उजळून उजळून गेले,--!!!!

पोटा पोरं नाही म्हणुनी,
लोक टोचून बोलती,
वांझ वांझ असा, जाता-येता सूर काढती,--!!!

एक आई म्हणून मी,
दाखवून की दिधले,
ऐका जनहो सारे,
आज मी आई जहाले,--!!!

हिमगौरी कर्वे.
©

आपापल्या महालात
तुम्ही सर्वेसर्वा असता,
मग तुम्ही पेशवे असा किंवा हुजरे
सरदार असा किंवा शिलेदार.

बाहेर पडल्यावर मात्र
तुम्ही बनता
जगातील कुणीतरी,
लहानमोठे.

कुणापुढे तरी
तुम्हाला
झुकावं लागतं .
पण ,
आणखी कुणाला तरी
तुम्ही
स्वत:पुढे वाकायला लावता .
आणि त्यामुळे ,
फक्त त्यामुळेच ,
तुम्ही
मोठे मोठे
बनत जाता -
डोंगराएवढे
पर्वताएवढे .

पण ,
तें मोठेपण
केवळ दरबारातच असतं
केवळ देवडीवरच रहातं .
रणशिंग फुंकलं जातं
आणि
तलवारी भाले उंचावून
सारेजण
स्वत:ला
लढाईच्या धुमश्चक्रीत
झोकून देतात

तेव्हां ,
शिलेदार काय
अन् पेशवा काय
सारे सारखेच असतात .

पानपतावर
एखादा बारगीर पडतो
तसाच
एखादा विश्वासरावही पडतो,
कुणाची तरी
निनावी गोळी लागून .
एखादा भाऊ सापडतो
दुश्मनांच्या भाऊगर्दीत,
आणि धराशायी होतो
कुणा अनामिकाच्या
तलवारीच्या फटकाऱ्यानं .

रणधुमाळीत
नसतात शिलेदार , नसतात पेशवे,
नसतात हुद्दे , नसतात नावें ;
असतात फक्त -
पेशवे आणि हुजरे यांना
एकाच पातळीवर आणून सोडणारी
अस्ताव्यस्त पडलेली शवें .

बस्स .
हेंच एक चिरंतन सत्य आहे ,
आणि हेंच आपण
ध्यानीं ठेवायला हवें,
यशाची उत्तुंग शिखरें चढतांना ,
जीवनाच्या पानपतावर
प्राणपणानें लढतांना ,
आणि ,
हिरवा चुडा फोडून टाकून
धाय मोकलून रडतांना देखील .

-- सुभाष स. नाईक, सांताक्रुझ, मुंबई .

होळी खेळ हा दुजाभाव विसरुन प्रेमत्वाची प्राप्ती करण्यासाठी केलेला असून याचं वर्णन करणारी ही चारोळी आहे.