कविता-गझल-चारोळी-वात्रटिका
-
सोनं येचितो मातीत….
सोनं येचीतो मातीतं....
सोनं येचतो मातीतं...
संगणीच्या संगतीतं...
मोती घामाचे पिकवितो...
काळी मायच्या कुशीतं....पशु पक्षी वृक्षवल्ली
काळ्या मायची लेकरं
सार तिच गणगोतं
तिलं सृष्टीचा संसारं....पिकं शेतात डोलते
पाना फुलांनी सजते
फुले काळीज बळीचं
मनं हारखुन जाते.....मका पोटुशी पोटुशी...
डोकं जवारी काढते...
गहु मिशांना ताविते...
फुलं सुर्याच डोलते...पक्षी झाडाशी बोलती,
गाय गोठ्यात हंबरी,
मह्या शेतातली शाळा,
मलं ईथच पंढरी........!!!©गोडाती बबनराव काळे
लातुर
९४०५८०७०७९ -
चांदण्यातील आठवणी
हवाच मजला तोच चंद्रमा
तेच नभी चांदणें
गतकाळाच्या आठवणी शिकवती आनंदातील जगणें ।।धृ।।
आजीसंगे गच्चीवरती
फुलराण्यांच्या कथा ऐकती
बसुनी सारे एक वर्तुळी, टाळ्या पिटूनी गाती गाणें ।।१।।
गतकाळाच्या आठवणी शिकवती, आनंदातील जगणें
फुलले होते यौवन सारे
अंगी झोंबे शितल वारे
पुनव चांदणे धुंदी आणी, बघूनी तारांगणे ।।२।।
गतकाळाच्या आठवणी शिकवती, आनंदातील जगणें
सगे सोयरे मित्रमंडळी
परसदारी तुळशीजवळी
गप्पा टप्पा विनोंद बौधिके, रात्र घालवी करुनी भजने ।।३।।
गतकाळाच्या आठवणी शिकवती, आनंदातील जगणें
-- डॉ. भगवान नागापूरकर
९००४९७९८५०
-
ध्यास
मज नाही अजुनही कळले
नाते, तुझे नी माझे कसले...
परी नित्य ध्यास तुझा अंतरी
हेच सत्य, निरागस मनातले...श्वासा श्वासात तूच सांगाती
सावलीत रूप तुझे सांडलेले...
बैचन करते हे गूढ अनामिक
सांगु कुणास, मी हे मनातले...तुही अशीच निःशब्द अबोली
मौनातच मन घट्टघट्ट बांधलेले...
तुझ्या लोचनीच्या प्रीतभावनां
सहजी सांगुनी जाती मनातले...पुण्यपावनी दान, दैवी प्रीतीचे
जन्मी, ऋणानुबंधी लाभलेले...
जे आहे,जे घडले ईछ्या त्याची
ते सुख, मी ओंजळीत झेललेले...–वि.ग.सातपुते.( भावकवी )
9766544908
रचना क्र.२०६
१८/८/२०२२
-
येशील तू कधीतरी रे
येशील तू कधीतरी रेवाट तुझी ओढ लागतानकळत मोहरले मी रेगुंतून हळवे क्षण लाजतास्पर्श तुझा मज हलकेच होताअंगावर रोमांच अलगद उमटता,तुझ्या मिठीची आस व्यक्त अशीव्याकुळ मी भाव मग्न होते एकांताका भूल तुझी पडली मज रेमलाही न उमगले कातर वेळा,सोडव मोह पाश माझे हे सारेडोळ्यांत पाणी अलगद उरले आताघेतलेस भाव मिठीत तू मजलाते बहरणे निःशब्द सलते आता,अस्वस्थ मी अशी अव्यक्त मनीन कळणार तुला माझी ही व्यथाघे अलवार घट्ट मिठीत मजवाट त्या क्षणाची पाहते आता,गोड ती जाणीव मोहक मधुरतुला न आस ती कोरडा तू असान भेटणार कधी तू असापरी आठवणीत मी हुरहूरते,तुझ्या स्पर्शात व्याकुळ मोहिनीमोहात पुरती मग फसत जातेये असा तू सोडून तमा सारीमी ही वाट वळणाची सोडून येते,भेट एकदा तू अवचित असा रेव्याकुळ मन तुझ्या मिठीत बद्ध होतेन पेलवतो मनास आताशाशांत समंजस भाव तो सारा,तुझ्या ओढीत कासावीस जीवतप्त मन अव्यक्त भाव कोमेजलान कळणार तुला बोचरी सल माझीन कळणार दग्ध ही अवस्था,न कळणार शांततेमागील तगमग हीन कळणार मी तुला कधीही केव्हायेशील का रे तू अलवार असाजीव तुझ्या ओढीत बावरला,न तुला ओढ माझी भाव मी तो जाणलाअश्रूंचा पूर डोळ्यांत आल्हाद साचलान भेटशील तू कधी मज रेतोड तू अलवार मज आता,समजून घे तू भाव माझे सारेसमजून घे माझ्या मन व्यथाकिती कितीक आर्त तुझ्यात होऊन कळणार तुला नाजूक मन कथा,का मोहरल्या मनात माझ्या तुझ्यामिठीतल्या अबोल स्पर्श भावनाघेता मिठीत अलगद तू मजअश्रूंचा बांध फुटेल मग तेव्हा,न येणार तू कधीच रे माहीत मज आतावाट पाहून तुझी चंद्रही माझ्यासवे झाकोळला-- स्वाती ठोंबरे. -
तीची गगनभरारी
विधात्याची सर्वात सुंदर निर्मिती म्हणजे स्त्री
अबला नाही तर दुर्गा असलेली स्त्री
शरीराने असली नाजूक तरी रोजची कसरत करते ती
मनाने असली हळवी तरी खंबीर असते ती
माहेर, सासर जन्मापासून सगळी नाती सांभाळत असते
स्वतःपेक्षा दुसऱ्यांसाठी आयुष्यभर जगत असते
स्त्री म्हणजे प्रेम, माया, वात्सल्याची खाण असते
चार भिंतीना घरपण देऊन घराचे पावित्र्य राखत असते.
स्त्रीवर अत्याचार करणे आता थांबवा
महिला दिनाचे औचित्य वर्षभर राखा
मुलगी जन्मास आली तर तिला नाकारू नका
उलटपक्षी महिलांचे सक्षमीकरण करा
स्त्री शक्तीचे पाऊल आता पुढे पडू दे
उंच गगनभरारी तिला तिच्या अवकाशात घेऊ दे
स्त्री पुरुष संसार रथाची दोन चाके
बरोबरीने चालतील तरच आयुष्य होईल ओके
आयुष्य होईल ओके ।- मिनल आठल्ये
व्यास क्रिएशन्सच्या कस्तुरी - महिला विशेषांकातून साभार
-
पाणी – कपात
-
मतांची पोतडी सत्तेची गोधडी : प्रथम अंक
ढ्यांग ढ्यांग इलेक्शन-मृदंग गुंजला
मीबी मंग तिकिटाचा चंग बांधला
वाटप-रांगेत धरी जोर चांगला
लांगुलचालन करून जोड सांधला
संप्रदाय ‘थोरां’चा नमुन वंदला
पवित्र ‘मंदिरीं’ कृपाप्रसाद लाभला
अखेरीस कँडिडेट-टिळा लागला
धुंदीला नच पारावार राहिला
प्रचंड फंड ज्यासाठी आजवर दिला
पक्षानें आज खरा पांग फेडला. १
‘सीट’ नको-तीच, तरी ती सुमंगला
‘यंदा यशवंत तूं’, संदेश पोंचला
खांद्यावर झेंडा पक्षीय बांधला
उच्चनाद करत युद्ध-शंख फुंकला
दक्ष पूर्ण, लक्ष ‘मंद’ आजुबाजुला
‘भांग’ चढे , ‘खचित जय असेल आपला’
वृद्धिंगत करिन पक्ष-यशद-शृंखला.
पण फडात ‘दंगली’त नविन मामला
षंढ विरोधकगण, नव-डाव मांडला
माझ्याविरुद्ध ‘फ्रंट्’ एकत्र बांधला
उमेदवार फक्त-एक उभा ठाकला
दंड थोपटुन लढावयास पातला.
कुत्र्यांचा घोळका कितीक भुंकला
माशी-थवा जरी कितीक शिंकला
कितिक जरी अरिनें धरबंध सोडला
द्वंद्वाचा निश्चय मी ठाम ठेवला
प्रतिद्वंद्व्या, बघच रंगढंग आगळा
जंगजंग पछाडले , मी नसे बुळा
रंक न मी, खूप money, गाडी-बंगला
चीत कराया पुंडां , सज्ज मम व्हिला. २
लढतीचा मी गुलाल उंच उधळला
संत न मी, पंथ स्वीकरी बुराभला
गुंडझुंड-संगतीत खेळ मांडला
संच-मंच-वृंद एकसंध जुंपला
तंत्रबद्ध जंत्री-आधार घेतला
मंत्रघोष यंत्रवत् ‘जय-जय’ निनादला
शिणती गात्रें, तरि विश्राम लांबला
गुंग रात्रिही , नसे प्रचार थांबला
धनसंचय उधळाया संगं आणला
बांध फोडला, न हात तंग ठेवला
साम-दाम-दंड-भेद योग्य मानला
डाव बघुन, जन-तांडा दंग जाहला. ३
क्लांत जरि, न शांतता, संघर्ष वाढला
मोजणीत जय नि पराजय हिंदोळला
आस-निराशेचा थांबे न जरि झुला
मुगुट मनीं धरलेला, मी न सोडला.
रिझल्ट अखेरिस, तो भूकंप थोरला !
हाय हाय ! जय खूपच लांब राहिला !
दंतओष्ठ खात गड बुलंद लढवला
झुंज शर्थिची, परि बलदंड जिंकला
मंथर मतदार, दिली वंचना मला
संपलेंच स्वप्न , पंथ बंद , खुंटला
गंतव्याचा प्रवास विफल, थांबला
भरण्यांआधीच सुयश-कुंभ सांडला. ४
‘कमिशन’नें उंच जधिं निकाल टांगला,
ब्रह्मांडच आठवलें तत्क्षणीं मला !
तोंच, चंगळींत जो आकंठ डुंबला
चाटुकार-संघ, सांगतां न, पांगला
गजबज-संबंध नुरे, ओस चौफुला
‘हॉल’ हा सबंध खायला-उठे ‘दिला’
एकांतच फक्त हा सन्मित्र राहिला
शब्दहीन होतसे आक्रंद मोकळा
रुदन जरि न, नेत्रानें थेंब सिंचला
हुंदका फुटे न, मी तुरन्त दाबला. ५
सुन्न करी ऐसा रिझल्ट जन्मला
अनंत-उदासी-कुठार-घाव घातला
‘सोंग’ कोणतें पुढें , महत्व ना मला
सिंह कसा कोल्ह्यांशी ‘जंग’ हारला ?
टांग मारतां नशीब, जीव आंबला
मात्र अंक प्रथम, नाट्यपूर्ण संपला.
खंक जाहलो पुरा, न खंत ही मला
मानभंग होइ म्हणुन प्राण खंगला
यत्न व्यर्थ सर्वसर्व , गर्व भंगला
हन्त हन्त ! अंत मी असा न कल्पला. ६
*
द्यूत-आरंभाआधीच काढ अर्गला
ऐक, श्रेष्ठ-गुरु अनुभव सांगतो सला
पंडित प्रकांड नको हें कथायला -
राजकारणाचा कर बंद चोचला.
दु:खांमधिं जीव जे सांडत सुखातला
‘पढतमूर्ख’, बोंबलुन ‘किताब’ त्यांजला
मतमतांत संचरि तव गल्बला-खुळा
जाण परी, पॉलिटिक्स ही बुरी बला
अंग बद्ध, पंख बंद, पंक-नद खुला
लांघण्यास लागतो ‘महंत’ ‘पोचला’
सज्जन तूं, उंचसखल-वक्र कां वळा ?
परवडेल कधि नच धंदा असा तुला
फुकट आत्महत्या ही, धुंड नच हिला
बंधु, शांत संथ पथ नि:शंक तुज भला. ७
चुकलो मी, चुनावीय घाट घातला
तूंतरि हरव न आनंद अंतरातला . ८
- - -
मंग : मग
फड : कुस्त्यांच फड
दंगल : कुस्यांची ‘दंगल’ (स्पर्धा)
जधिं : जेंव्हां
जंग : लढाई
दिला : दिलाला, मनाला, हृदयाला
सला : सलाह्, सल्ला
पंक : चिखल
किताब : ख़िताब, पदवी
चुनाव : इलेक्शन, निवडणूक
संगं : संगें, साथीनें, सोबतीनें
आस : आशा
कमिशन : इलेक्शन कमिशन
बुरी बला : वाईट, त्रासदायक अशी गोष्ट / बाब.
अर्गला : कडी
-- सुभाष स. नाईक
-
जिणे (वृद्धत्वाची व्यथा)
एक होता कप
एक होती बशी
दोघांची जमली गट्टी खाशी
पांढरा शुभ्र त्यांचा
रंग चमकदार
त्यावर नाजूक फुलांची
नक्षी झोकदार
दिसायचे ऐटदार
आणि आकार डौलदार
सकाळ-संध्याकाळ
गोड किणकिण चालायची फार
कपाने ओतायचा
बशीत चहा सुगंधी
तिने हळूहळू प्यायची
साधायची संधी
एक दिवशी फुटली बशी
झाले तिचे तुकडे
कपाचा ही कान तुटला गेले त्याचे रुपडे
बशीचे तुकडे
दिले फेकून
कपाला ही दिले
अडगळीत भिरकावून
एक दिवस आले
एक पाहुणे
त्यांना दाढीसाठी हवे
गरम पाणी म्हणे
अडगळीतून काढला का
दिले त्यात पाणी भरून
पाहुण्याने केली दाढी घोटून
आरशात पाहिले रूप न्याहाळून
कपाचे जिणे झाले केविलवाणे
कुठे सुगंधी चहा कुठे हे लाजिरवाणी जिणे?-- विनायक अत्रे.
-
भीतीपोटी कर्म करता
भीतीपोटी सारे करतां
असेच वाटते....।।धृ।।
विवेकानें विचार करा, तुम्हांस हे पटते
त्रिकाळ चाले पूजा अर्चा
प्रभूविषयी होई चर्चा
बालपणींच पडे संस्कार
सारे देण्या समर्थ ईश्वर
कृपे वाचूनी त्याच्या, तुम्हां सुख दुरावते....१
भीतीपोटी सारे करता, असेच वाटते,
चूक असे हे ठसें मनाचे
कर्म ठरवीं तुम्हींच तुमचे
सहभाग नसे यात प्रभूचा
सारा खेळ असे तो मनाचा
अपयश मिळेल म्हणून टाकी, भार ईश्वरावरते.....२
भीतीपोटी सारे करता असेच वाटते
ऐषआरामाचे आम्ही पाठीं
धडपड चाले सुखासाठी
साशंक सदा मन असते
म्हणून सारे वंचित होते
मिळवण्यासाठीच त्याला भजावे, ही भावना मनी येते....३
भीतीपोटी सारे करता असेच वाटते
वाद नसे ईश्वर शक्तीचा
चालवी सतत गाडा विश्वाचा
खेळ बघे तो दूर राहूनी
सारे देई तुम्हावरती सोपवूनी
परि मन वेड्या आशेने, त्याजकडे धावते...४
भीतीपोटी सारे करता, असेच वाटते
डॉ. भगवान नागापूरकर
९००४०७९८५०
-
आत्मा हाच ईश्वर
आत्म्याला ओढ असते
ईश्वराच्या मिलनाची
जाण सदैव राहते
प्रभुमय स्वरुपाची ।।१।।अंशात्मक भाग असे
आत्मा हा परमात्म्याचा
उत्कंठ ते आकर्षण
गुणस्वभाव तो त्याचा ।।२।।आत्म्यास पडले असे
बंधन ते शरीराचे
जीवन कार्ये करुनी
प्रयत्न करी मुक्तीचे ।।३।।मुक्त होई त्या क्षणीं
अनंतात समावतो
परमेश्वरि रुपांत
विलीन होऊन जातो ।।४।।आत्मा मुक्त होत असे
देहकर्म फळावर
चांगले कर्म नसता
नविन देह घेणार ।।५।।दोन प्रकारांनी आत्मा
प्रभू समर्पण होतो
देह मृत वा सजीव
असतांना हे साधतो ।।६।।ध्यान साधना करणारे
उतरती समाधीत
त्याच क्षणी शरिराला
आत्मा असे सोडीत ।।७।।देह सोडूनी भुवरी
आत्मा येई बाहेरी
क्षणिक काळा करितां
मिलन होई ईश्वरी ।।८।।समाधी असे साधन
प्रभू मिलन होण्याचे
देह समाधीत जाणें
सार असते जिवनाचे ।।९।।जिवंतपणीच तुम्हीं
प्रभूमय होत असे
आनंदी नितांत क्षण
खराखुरा तोच असे ।।१०।।आत्म चिंतन करुनी
आत्म ज्ञान प्राप्त होई
तोच ईश्वर असूनी
दुजा ठिकाणीं तो नाहीं ।।११।।डॉ. भगवान नागापूरकर
संपर्क - ९००४०७९८५०
bknagapurkar@gmail.com
गोडाती बबनराव काळेCopyright © 2025 | Marathisrushti