१/२ कप साबुदाणा पाण्यात भिजवावा. अधिकचे पाणी काढून टाकावे. नंतर किंचीत पाणी घालावे. साबुदाण्याच्यावर १/२ सेमी येईल इतपत पाण्याची पातळी ठेवावी. साधारण ३-४ तास अशाप्रकारे भिजवून ठेवावे. भांडे वरून झाकावे.

साहित्य: मसूर पाव वाटी, २ मध्यम बारीक चिरलेले कांदे, हळद, तिखट, धणे जिरे पावडर, मीठ, गूळ, कांदा, खोबरे वाटण, दालचिनी तुकडा, आमसुले तीन ते चार तेल, हिंग तळला मसाला साहित्य: उभा चिरलेला कांदा, खोबऱ्याचा किस, थोडे धणे दालचिनी तुकडा, लवंग, मिरे ४ ते ५, १ बडी वेलची, १ तलामपत्र

कृती: कांदा तेलात चांगला तपकिरी रंगावर करणे नंतर खोबरे लालसर भाजून घेणे.धणे, दालचिनी,मिरे, लवंग, बडीवेलची तमालपत्र भाजून घेणे. मिक्सर मधून बारीक वाटणे. भांड्यांत तेल टाकून त्यावर मोहरी, जिरे, दालचिनी तुकडा व हिंग टाकणे. त्यावर बारीक चिरलेला कांदा घालणे तो गुलाबीसर झाल्यावर त्यात हळद, तिखट, धणे, जिरे पावडर टाकणे व परतणे त्यात मसूर टाकून चांगले परतणे. मसूर बुडेपर्यंत पाणी घालणे झाकण ठेवणे. मसूर शिजल्यावर त्यात चवीनुसार मीठ, गूळ, तळलेला कांदा, खोबरे वाटण, आमसुल घालणे उकळी येऊन देणे त्यावर कोथिंबीर घालणे.

-सौ. रेश्मा सचिन हजरनिस

५१ सीकेपी पाककृती व सण-वार या पुस्तकातुन

आज दिवाळी फराळातील शेवटचा प्रकार कडबोळी व डाएट फराळ
कडबोळी प्रकार एक
साहित्य : तांदळाचं पीठ २ वाटय़ा, हिंग पाव चमचा, जिरेपूड अर्धा चमचा, लोणी पाव वाटी, मीठ चवीप्रमाणे, पीठ भिजविण्यासाठी निरसं दूध, तिखट अर्धा चमचा, कलौंजी (कांद्याचं बी) अर्धा चमचा, तळण्यासाठी तेल.
कृती : तांदळाच्या पिठात हिंग, जिरेपूड, तिखट, कलौंजी, मीठ व लोणी घालून हाताने मिसळून घ्या. जरुरीप्रमाणे दूध घालून पीठ घट्ट भिजवा. कडबोळी वळून तेलात तळा.
टीप : चकलीच्या सोऱ्याबरोबर कडबोळ्यासाठीही एक ताटली येते. त्यातून कडबोळी केल्यास आतून छान पोकळ कडबोळी होतात.
संजीव वेलणकर पुणे.
९४२२३०१७३३

कडबोळी प्रकार दोन
साहित्य:- पाव किलो तांदळाचे पीठ, चार-पाच चहाचे चमचे लाल मिरची पूड, अर्धी वाटी दुधाची साय, ५० ग्रॅम लोणी, चवीपुरते मीठ, तळण्यासाठी तेल किंवा तूप, थोडे दूध.
कृती:- तांदळाच्या पिठात अर्धी पळी उकडते तेल ओतावे. नंतर साय, तिखट, लोणी, मीठ वगैरे घालून पीठ चांगले फेसून दुधात मळून घ्यावे. पोळपाटावर पेढय़ाएवढी गोळी घेऊन त्याची कडबोळी करावी व तेलात किंवा तुपात तळावीत.
संजीव वेलणकर पुणे.
९४२२३०१७३३

सातुच्या पिठाची कडबोळी
साहित्य:-१ वाटीभर सातुचे पिठ, १ टी-स्पून जिरे, १ टी-स्पून ओवा, २ चमचे तेल, चवीपुरते मीठ
कृती:- प्रथम सातुचं पीठ, जिरे आणि ओवा एकत्र करुन घ्यावं. त्यामध्ये चवीपुरतं मीठ घालावं. नंतर थोडं पाणी घालून घट्ट्सर आणि एकजीव भिजवुन घ्यावं. नंतर एका पॅन मधे एक चमचा तेल घालुन ते संपुर्ण पॅनभर पसरवुन घ्यावं. हवं असल्यास जास्त ही घालू शकता पण एवढं पुरेसं होतं माझ्या अंदाजानुसार. भिजवलेल्या पिठाची कडबोळी वळुन ती पॅनमधे ठेवा. कडबोळ्यांवर १-२ थेंब तेल घाला. आता गॅस वर ५ मिनिटांसाठी झाकण ठेवुन एक वाफ येऊद्या. नंतर एकदा सगळी कडबोळी उलटुन पुन्हा एकदा झाकण ठेवुन एक वाफ आणा. हवं असल्यास पुन्हा थोडसं तेल घाला आणि परतुन घ्या.
संजीव वेलणकर पुणे.
९४२२३०१७३३

उडदाच्या डाळीचा रवा १ वाटी, पालकाची पेस्ट अर्धीवाटी, मीठ चवीनुसार, सोडा १ चमचा, कोथिंबिरीची पेस्ट पाव वाटी, ते तळायला, घोटलेले घट्ट दही २ वाटय़ा, चाट मसाला १ चमचा.

साहित्य: नारळाचे दुध ३ वाट्या, साखर १ वाटी, १ वाटी शिंगाड्याचे पिठ, साजुक तुप दोन चमचे थोड़ी वेलची पुड

कृती: प्रथम जाड बुडाच्या पातेल्यामध्ये पांढऱ्या शुभ्र ओल्या खोबऱ्याचे तीन वाट्या दुध गाळून घ्यावे त्यात एक वाटी साखर व एक वाटी शिंगाड्याचे पिठ एकजीव करून मिश्रण मंद गॅसवर ठेवावे हे मिश्रण सतत हलवत रहावे. थोडेसे घट्ट होत आले की दोन चमचे तुप टाकणे. कडा लगताच ताबडतोब पसरट थाळ्यात ओतावे. लवलवीत असल्यामुळे थाळा थोडा हाताने हलवल्यास थाळाभर सारखे पसरले जाते. मिश्रण थोडे थंड झाल्यावर वड्या पाडाव्यात शिंगाड्याची खांडवी तयार.

विशेष टिप: आधुनिक भाषेतील हे शिंगाड्याचे पुडींग लज्जतदार चवीमुळे खास उपवासापासुन कोणत्याही वेळी करता येते. सीकेपी भगिनी गेल्या कित्येक पिढ्या हे करीत आहेत.

शकुन हजिरनीस

५१ सीकेपी पाककृती व सण-वार या पुस्तकातुन

हिरव्या पालेभाज्या असे नुसते नाव घेतल तरी मुलांच्याच काय पण मोठ्यांचे चेहेरे पण जरा तिरकेच होतात. कोणत्याही दुसऱ्या भाजीमध्ये नसतील एवढी पोषणतत्वे या पालेभाज्यांमध्ये असतात. हिरव्या रंगामध्ये जीवनसत्त्व अ, ब, क, ई जीवनसत्त्व आढळून येतात. यात लोह, खनिजे, झिंक मुबलक प्रमाणात असल्यामुळे डॉक्टर आपल्या रोजच्या जेवणात जास्तीत जास्त पालेभाज्यांचा वापर करा असे सांगतात.

टॉफी बनाना ब्राऊनी
साहित्य : १०० ग्रॅम मिल्क मेड, १०० ग्रॅम साखर, १०० ग्रॅम बटर, १०० ग्रॅम चॉकलेट, ३ अंडी, २०० ग्रॅम मैदा, २ ते ३ कुस्क रलेली केळी
कृती:- एका काचेच्या बाऊलमध्ये बटर चॉकलेट मायक्रो मीडियमवर ४ ते ५ मिनिटे ठेवून मेल्ट करून घ्यावे व नीट मिक्स करून बाजूला करून ठेवावे.
एका भांडय़ात अंडी, साखर फेटून घ्यावे. त्यात बटर चॉकलेटचे मिश्रण मिक्स करावे व मैदा टाकून हळूवार मिक्स करून घ्यावे. एका काचेच्या बाऊलमध्ये मिल्कमेड व कुस्करलेले बनाना मायक्रो हायवर २ ते ३ मिनिटे ठेवावे. एका पसरट मायक्रोच्या भांडय़ात मिल्कमेड व बनानाचे मिश्रण नीट पसरून घ्यावे त्यावर तयार झालेले ब्राऊनीचे मिश्रण टाकावे. कन्व्हेक्शन मायक्रोमध्ये मीडियम २० ते २५ मिनिटे बेक करून घ्यावे. ब्राऊनी थोडीशी गरम असताना मोल्डमधून काढून घ्यावी. पिसेस करून गरम सव्‍‌र्ह करू शकता किंवा कुठल्याही आईस्क्रीम बरोबर सव्‍‌र्ह करू शकता.
संजीव वेलणकर पुणे.
९४२२३०१७३३

चॉकलेट क्रम्बल ब्राऊनी
साहित्य : १०० ग्रॅम साखर, १०० ग्रॅम बटर, ३ अंडी, २०० ग्रॅम मैदा, १०० ग्रॅम डार्क चॉकलेट,क्रमबलसाठी,१०० ग्रॅम बटर, १०० ग्रॅम साखर, १०० ग्रॅम मैदा, ५० ग्रॅम काजूचे तुकडे, ५० ग्रॅम ओटस्.
कृती:- एका काचेच्या भांडय़ात बटर थोडेसे मेल्ट करून घ्यावे. त्यात साखर, मैदा, काजूचे तुकडे व ओटस् टाकून ब्रेड क्रम कन्सीसटन्सी होईपर्यंत मिक्स करावे. एका काचेच्या बाऊलमध्ये बटर, डार्क चॉकलेट मीडियमवर ४ ते ५ मिनिटे ठेवून मेल्ट करून घ्यावे व नीट मिक्स करून बाजूला करून ठेवावे. एका भांडय़ात अंडी, साखर फेटून घ्यावे. त्यात बटर चॉकलेटचे मिश्रण मिक्स करावे व मैदा टाकून हळूवार मिक्स करून घ्यावे. एका पसरट भांडय़ात मिश्रण नीट पसरून घ्यावे. त्यावर तयार झालेले क्रम्बलचे मिश्रण टाकावे. कन्व्हेक्शन मायक्रोमध्ये मीडियम २० ते २५ मिनिटे बेक करून घ्यावे. साधारणत: ब्राऊनी आइस्क्रीम सव्‍‌र्ह करतात.
संजीव वेलणकर पुणे.
९४२२३०१७३३

बेरी ब्राऊनी
साहित्य : १ वाटी मऊ बेरी, १ वाटी कणीक, पाव वाटी तूप किंवा बटर, २ चमचे बेकिंग पावडर, अर्धा चमचा सोडा, अर्धी वाटी कोको पावडर, १ वाटी पिठीसाखर, १ चमचा चॉकलेट किंवा व्हॅनिला इसेन्स, आवडत असल्यास २-३ चमचे अक्रोडचे तुकडे, पाऊण वाटी दूध.
कृती : बेरी मिक्सरवर बारीक करून घ्यावी. कणीक, बेकिंग पावडर, कोको पावडर आणि पिठीसाखर तीनदा चाळून घ्यावी. वरचं उरलेलं मिश्रणही त्यातच टाकावं. चाळण्यामुळे केकला हलकेपणा येतो. तूप फेटून घ्यावं. त्यात बेरी घालून फेटावं. त्यात पिठाचं मिश्रण, सोडा, दूध आणि इसेन्स घालून मिश्रण फेटावं. मिश्रण सहज पडण्याइतपत पातळ असावं. आवडत असल्यास मिश्रणात अक्रोडचे तुकडे घालावेत. मिश्रण केकच्या तयार पॅनमधे घालून 18क् अंशावर 2क् ते 22 मिनिटं बेक करावं. पॅन ओव्हनम्ध्ये ठेवण्याआधीच दहा मिनिट चालू केलेला असावा. केक लावण्याआधी पॅन तयार करावा लागतो. त्यासाठी आधी अॅल्युमिनिअमच्या पॅनला बटर/तुपाचा हलका हात लावून घ्यावा. त्यावर कणिक भुरभुरून सगळ्या पॅनवर पसरवून घ्या. केक झाल्यावर पॅन पालथा घालून ठेवावा. यामुळे केक लवकर सुटून येतो. तळाशी पॅनच्या आकाराचा बटरपेपरही लावता येतो.
केक करताना ओव्हन नसला तरी काही बिघडत नाही. साध्या गॅसवरही मस्त केक बनवता येतो. त्यासाठी साधारण १ कि.ग्रॅ. स्वच्छ वाळू किंवा मीठ लागेल. केकची तयारी सुरू केली की मिश्रण पॅनमधे ओतून पॅन या कढईत किंवा कुकरमधे असलेल्या वाळू किंवा मिठात ठेवावा. वाळू/मीठ पॅनच्या पाऊण उंचीर्पयत यायला हवं. मिश्रण पॅनमध्ये ओतल्यावर आधी गॅस साधारण दहा मिनिटांर्पयत मोठा असावा. नंतर दोन-तीन मिनिटं मध्यम गॅस ठेवावा. नंतर बारीक गॅसवर केक बेक होऊ द्यावा. पॅनवर उंच डोमसारखं झाकण असावं. बारीक गॅसवर १०-१२ मिनिटं ठेवल्यावर केकमधे सुरी किंवा विणकामाची सुई घालून बघावं. सुई कोरडी आली की केक झाला असं समजावं. बाहेर काढून स्लाईस करून द्यावेत. ही बेरी ब्राऊनी आदल्या दिवशीही बनवून ठेवता येते
संजीव वेलणकर पुणे.
९४२२३०१७३३

एका पातेल्यात पाव कप पाणी घेऊन त्यात लिंबाचा रस किंवा सायट्रीक अॅलसिड आणि दालचिनी पूड एकत्र करा. सफरचंदाचा मधलाच गोलाकार भाग कापून वेगळा करा. ते वरील पाण्यातच किसा. आता हे मिश्रण शिजत ठेवा. सतत ढवळत रहा. करकरीत सफरचंदे असतील तर मिश्रण शिजायला वेळ लागेल.

सर्व कडधान्ये एकत्र करून पाण्यात ८ ते १० तास भिजवावीत. कडधान्ये नीट भिजली की त्यातील न भिजलेली, कडक राहिलेली कडधान्ये वेचून काढून टाकावीत. स्वच्छ केलेली कडधान्ये कापडात बांधून मोड यायला उबदार जागी ठेवावी. ७ ते १० तासांनी मोड येतील.

गाजर अननस सॅलेड – Recipe